Polityka informacyjna UE i o UE
Instytucje - Terminologia
| |
|
|
|
|
|
ANGIELSKO - POLSKI
|
|
Słownik terminów z zakresu informacji europejskiej występujących w dokumentach Unii Europejskiej
abolition of restrictions
IN* zniesienie ograniczenia
Zobacz wykorzystane źródła i zastosowane skróty
abstract
IN abstrakt, streszczenie;
BIN analiza dokumentacyjna, streszczenie dokumentacyjne
academic labour market
IN rynek pracy nauczycieli akademickich
academic recognition
IN uznawalność studiów
academic recognition of diplomas
IN uznawanie dyplomów na uczelniach
academic recognition of periods of study
IN uznawanie na uczelniach okresów studiów
access
ST dostęp
access charges
GL opłaty za dostęp (np. do sieci)
access time
IN czas dostępu
Najczęściej czas, jaki jest potrzebny komputerowi, aby odnaleźć i przetworzyć informację zapisaną w jego pamięci; czas, jaki mija między zadaniem pytania przez użytkownika a uzyskaniem odpowiedzi.
access to documents
IN dostęp do dokumentów
access to information
EN dostęp do informacji
access to Internet
IN dostęp do Internetu
accessibility
ST dostępność
accessibility of documents
IN dostępność dokumentów
accessibility of information
IN dostępność informacji
accession
GL przystąpienie, wstąpienie, akcesja;
BIN akcesja, akcesjonowanie
accession negotiations
GL negocjacje w sprawie przystąpienia
IN accession register
BIN rejestr nabytków, rejestr przybytków
accessions list, accessions register
IN inwentarz biblioteczny, księga inwentarzowa
accessions register
IN inwentarz biblioteczny, księga inwentarzowa
accident
GL wypadek, przypadek
accompanying document
GL dokument towarzyszący
accompanying measures
IN środki dodatkowe, środki towarzyszące,
działania towarzyszące, uzupełniające
accreditation
ST akredytacja
accuracy
IN dokładność, trafność, precyzja
BIN Dokładność, trafność, precyzja wyszukiwania będąca miarą stosunku liczby dokumentów relewantnych, czyli odpowiadających zapotrzebowaniu użytkownika, wydanych w odpowiedzi na jego pytanie do liczby wszystkich wydanych dokumentów
acknowledgement
IN przyjęcie do wiadomości, potwierdzenie
acquired rights
IN prawa nabyte
acquisition
GL nabycie;
BIN gromadzenie zbiorów (bibliotecznych), uzupełnianie zbiorów (bibliotecznych)
acquisition of control
GL przejęcie kontroli
acquisitions
IN nabytki
ACT
IN Zrzeszenie Telewizji Komercyjnych
action plan
SC plan działania
action research
IN badania w działaniu
actvities
ST działania, działalność
actual
IN rzeczywisty, faktyczny
adaptability
ST dostosowanie się, zdolność dostosowania się, zdolności
RO przystosowawcze, elastyczność
addendum (l. mn. addenda)
ST uzupełnienie, modyfikacja (uzupełnienia, modyfikacje)
addition
GL dodatek
address (a report)
IN skierować, przedłożyć (sprawozdanie)
adjustment
ST dostosowanie, korekta
adjustments to Community standards
RO dostosowanie do standardów (norm) wspólnotowych
administrative and judicial structures
RO struktury administracyjne i sądowe
administrative cooperation
(EN) współpraca administracyjna
administrative management
IN administrowanie
administrative order
ST polecenie administracyjne
administrative reform
(EN) reforma administracyjna
adoption
GL przyjęcie
ADSL technology
(KB) technologia ADSL
Oparta na asymetrycznej cyfrowej linii abonenckiej. Umożliwia przy użyciu istniejącej linii telefonicznej szerokopasmowy dostęp np. do sieci rozległych.
adviser
ST doradca
agency
GL agencja, oddział
Agency
ST Agencja
Władza publiczna założona i działająca w ramach prawa europejskiego, oddzielona od instytucji UE (Rady Europejskiej, Parlamentu Europejskiego, Rady Unii Europejskiej oraz innych), posiadająca osobowość prawną. Obecnie kategorię agencji ma 12 organów, np. Europejskie Centrum Kształcenia zawodowego (Eu-ropean Centre for Development of Vocational Training), Europejska Fundacja Szkoleniowa (European Training Foundation).
AGORA
TEL Sieć sieci małego i średniego biznesu wykorzystująca narzędzia telematyczne (projekt Sektora Education and Training w ramach programu "Telematics Applications").
agreement
ST umowa, porozumienie
Agreement on Trade-related Aspects of Intellectual
Property Rights; TRIPs Agreement; GATT TRIPs
Agreement
GL Porozumienie w sprawie handlowych aspektów własności intelektualnej
aid scheme
ST program pomocy
aim, purpose, goal, objective
IN cel
alignment
GL zbliżanie; akt łączenia (się) osób, państw itd. podobnych celach, ideach, hierarchiach wartości w grupy mające dążyć do takich samych celów, realizować wspólne plany itd.
alignment with EU norms and standards
ST dostosowanie do norm i standardów UE
allocation
ST alokacja, przydział, podział
alphabetical arrangement, alphabetical order
BIN porządek alfabetyczny, układ alfabetyczny,
szeregowanie alfabetyczne
alphabetical catalogue
BIN katalog abecadłowy
alphabetical order, alphabetical arrangement
BIN porządek alfabetyczny, układ alfabetyczny, szeregowanie alfabetyczne
alphabetical subject catalogue
BIN katalog przedmiotowy
alphabetical subject index
BIN indeks przedmiotowy
alternation, disjunction, non-exclusive disjunction
alternatywa, suma logiczna
"always-on connection"
KB stały dostęp online, zawsze online
amendment
ST zmiana, poprawka
analysis of objectives
ST analiza celów
analysis of strategies
IN analiza strategii
analysis subject
GL temat analizy
annex
IN aneks, załącznik
annexed to...
IN dołączony do...
annotation
GL adnotacja
annual accounts
GL roczne sprawozdanie finansowe
GL annual report
EN sprawozdanie roczne
appendix to tender
ST załącznik do oferty
applicability
GL stosowalność
applicant
ST wnioskodawca
application
ST wniosek
applications
IN aplikacje
Usługi telematyczne dostępne zarówno dla biznesu, jak i odbiorców prywatnych.
applied research
EN badania (naukowe) stosowane, badania (naukowe) praktyczne
apply to
IN wniosek do, wnioskować do
apprentice
IN praktykant
apprenticeship
IN praktyka zawodowa, nauka zawodu
approach
IN podejście
appropriations
ST środki (przydzielone), przydział
approval, endorsement
IN zatwierdzenie
approximation (eg. legislation)
GL dostosowanie, zbliżanie (np. ustawodawstw)
aptitude test
GL egzamin kwalifikacyjny
area
ST obszar
ARIANE
IN ARIANE
Program ARIANE ma na celu popieranie i promowanie literatury europejskiej, twórców i organizacji podejmujących inicjatywy w tym zakresie, wspiera tworzenie sieci instytucji kulturalnych i bibliotek. W ramach programu przyznawane są nagrody za twórczość lub przekłady (nagroda Aristeion).
arrangement, ordering, systematization
IN porozumienie, ustalenie;
BIN systematyzacja, systematyzowanie
article
GL artykuł
assessment
ST
ocena, oszacowanie
assis tańce
ST
wsparcie, pomoc
RO
associated countries
EN
kraje stowarzyszone
Association of Commercial Television, ACT
IN Zrzeszenie Telewizji Komercyjnych
assumption
ST założenie
audiovisual industry
SC przemysł audiowizualny (media, TV)
audiovisual materials
IN materiały, dokumenty audiowizualne
audiovisual policy
SC polityka dotycząca środków audiowizualnych
audiovisual sector
RO sektor audiowizualny
audit
ST audyt, kontrola
authentication
IN autentyfikacja
author heading
BIN hasło autorskie (opisu bibliograficznego)
Hasło osobowe, czyli takie, którego jedynym lub pierwszym elementem jest nazwa osoby, będącej w myśl reguł i przepisów biblioteczno-informacyjnych uważanej za autora danego dokumentu.
authorisation
IN autoryzacja, upoważnienie
107 authority
ST władza
authority control
BIN kontrola autorytatywności lub wzorcowości danych
IST authority file
BIN kartoteka autorytatywna lub wzorcowa
Najczęściej komputerowa baza danych służącą kontroli poprawności i spójności danych (haseł opisu bibliograficznego, haseł będących nazwami serii wydawniczych, tytułów czasopism, haseł opisu rzeczowego) wprowadzanych do rekordów bibliograficznych. Rozróżnienie autorytatywny - wzorcowy jest specyficzne dla języka polskiego i krajowej praktyki biblioteczno-informacyjnej. W języku polskim terminem kartoteka autorytatywna (hasło autorytatywne, rekord autorytatywny) nazywa się tę części kartoteki tworzonej przez Bibliotekę Narodową, która obejmuje hasła autorskie autorów polskich, hasła korporatywne polskich ciał zbiorowych, hasła tytułowe polskich tytułów ujednoliconych, hasła geograficzne polskich obiektów i jednostek geograficznych. Pozostałe hasła opisu bibliograficznego i rzeczowego oraz całe kartoteki wszystkich pozostałych bibliotek kraju noszą nazwę i mają status ątylko" kartotek wzorcowych.
authority heading
BIN hasło autorytatywne lub wzorcowe
Hasło ujednolicone, tj. hasło główne rekordu autorytatywnego lub wzorcowego; hasło będące przyjętą formą danego hasła autorskiego, korporatywnego, tytułowego, rzeczowego. Hasłem rekordu w przypadku rekordów odsyłaczy orientacyjnych całkowitych są formy odrzucone (odsyłaczowe), których nie nazywa się ani autorytatywnymi (wzorcowymi), ani ujednoliconymi, a hasłami rekordu odsyłacza.
authority record
BIN rekord khw; rekord autorytatywny; rekord wzorcowy
authorship
autorstwo
automated information system
BIN zautomatyzowany system informacyjny
automatic processing of data
RO automatyczne przetwarzanie danych
automatic processing of personal data
RO automatyczne przetwarzanie danych osobowych
auxiliary materials
IN materiały pomocnicze
availability of (library) catalogues
KB dostępność katalogów (bibliotecznych)
availability of documents
DE dostępność dokumentów
available on request
IN udostępniany na wniosek, na życzenie
available resources
IN dostępne zasoby
B2Europe
IST inicjatywa B2Europe
Jej celem jest poprawa usług informacyjnych i doradczych dla przedsiębiorstw. Ma poprawić dostęp środowisk biznesowych do informacji na temat wsparcia UE dla przedsiębiorstw. Zabżeniem inicjatywy B2Europe jest połączenie zasobów oraz informacji nt. gbwnych instrumentów wsparcia przedsiębiorczości w UE. Należałyby do nich portal internetowy oraz system wielokrotnego wejścia Multiple Entry Point, który oferuje bezpośredni dostęp do usług informacyjnych dla bibliotek. Efektem inicjatywy powinna być poprawa szybkości funkcjonowania sieci usług doradczych.
background
ST tło, uwarunkowania, otoczenie, wstęp, informacje ogólne
balance of payments
GL bilans płatniczy
balance sheet
GL bilans, zestawienie bilansowe
bank
GL bank
bank account
GL rachunek bankowy
basie research
EN badania podstawowe
BAT, Best Available Technology
ST najlepsza dostępna technologia
BC-NET, Business Cooperation Network
IN Utworzona przez BCC sieć informatyczna, mająca zachęcać małych i średnich przedsiębiorców do nawiązywania kontaktów z partnerami z innych krajów członkowskich.
BCC, Business Cooperation Centre
IN Biuro Współpracy Między Przedsiębiorstwami
benchmarking
ST benchmarking, porównywanie z najlepszymi
beneficiary
ST beneficjent, odbiorca, adresat pomocy
benefit
ST korzyść
Best Available Technology, BAT
ST najlepsza dostępna technologia
BAT oznacza wykorzystanie takich metod działania, rozwiązaa organizacyjnych i urządzea technicznych, które najlepiej redukują i unieszkodliwiają zanieczyszczenia.
best performing
IN najlepiej funkcjonujący
best practice
ST najlepsze wzory, najlepsze praktyki, działania optymalne
best return
IN najwyższa możliwa opłacalność
bibliographic database
BIN bibliograficzna baza danych
bibliographic description, bibliographical description
BIN opis bibliograficzny
bibliographic heading
BIN hasło opisu bibliograficznego
bibliographic record
BIN rekord bibliograficzny
bibliographic reference
BIN notka bibliograficzna, przypis bibliograficzny
bibliographical description, bibliographic description
BIN opis bibliograficzny
B-ISDN, broadband ISDN
ISG szerokopasmowy ISDN
bookstacks, stackroom, stack
BIN magazyn biblioteczny
Boolean algebra
BIN algebra Boole'a
Boolean operators
BIN operatory Bolle'a, operatory boole'owskie
borrow (by user)
BIN wypożyczenie (przez użytkownika)
branch
GL oddział; rozgałęzienie;
BIN gałąź układu klasyfikacyjnego, gałąź klasyfikacyjna
BRITE (Basie Research in Information Technologies for Europe)
IN BRITE (Badania Podstawowe w Zakresie Technologii Informacyjnych dla Europy)
broadband
ISG szerokopasmowy
EL Kanał komunikacyjny o wysokiej przepustowości, umożliwiający
szybki przepływ dużych ilości danych.
broadband access
KB dostęp szerokopasmowy
broadband ISDN
ISG szerokopasmowy ISDN
broadband services
KB usługi szerokopasmowe
broadcaster
IN nadawca
broadsheet, leaflet
IN ulotka
browsing
BIN przeglądanie (np. indeksów)
budget
EN budżet
budget deficit
EN deficyt budżetowy
budgetary control
EN kontrola budżetowa
business
ST biznes, interes, firma
Business Cooperation Centre; BCC; Bureau de Rapprochement des Enterprises; BRE
IN Biuro Współpracy Między Przedsiębiorstwami
Autonomiczna jednostka organizacyjna Komisji Europejskiej wspierająca partnerską współpracę przedsiębiorstw z różnych krajów UE. Od 1981 r. jej działalność była stopniowo komputeryzowana, łącznie z utworzeniem sieci informatycznej BC-NET.
business entity
IN podmiot gospodarczy
business information
IN informacja biznesowa
cable retransmission
IN transmisja w sieci kablowej
cable television network
IN sieć telewizji kablowej
call for proposals
ST ogłoszenie o zbieraniu projektów, aplikacji; wezwanie do składania wniosków (kwalifikujących się do funduszu grantów)
capacity
ST zdolność, wydajność
career
IN kariera zawodowa, życie zawodowe
career advice services
IN poradnictwo zawodowe
career choice
IN wybór zawodu
career development
IN awans zawodowy
carry out a project
ST realizować projekt
case study
IN studium przypadku
causal link
IN związek przyczynowy
cause and effect links
ST związki przyczynowo-skutkowe
CEDEFOP, European Centre for the Development of Vocational Training
IN Europejskie Centrum Rozwoju Kształcenia Zawodowego
CEECs, Central and Eastern European Countries
ISG Kraje Europy Środkowej i Wschodniej
CELEX (Communitatis Europae Lex)
ST CELEX
Oficjalna prawna baza danych Unii Europejskiej.
CEN, European Committee for Standardization
ISG Europejski Komitet Normalizacyjny
CEN-ISSS, CEN-Information Society Standardization System
ISG System Standaryzacji Społeczeństwa Informacyjnego (Europejskiego Komitetu Normalizacyjnego)
CENL, Conference of European National Librarians
TEL Konferencja Europejskich Bibliotek Narodowych
centers of excellence
SC centra doskonałości
Central and Eastern European Countries, CEECs
ISG Kraje Europy Środkowej i Wschodniej
central and regional government
RO władza centralna i regionalna
Central Liaison Office, CLO
GL Centralne Biuro Łączności
central portal
TEL portal centralny
Umożliwia metawyszukiwanie zamiast oddzielnego przeszukiwania poszczególnych stron intemetowych.
Central Standardisation Inspectorate, CIS
RO Centralny Inspektorat Standaryzacji
Centre for Industrial Development; CID
IN Centrum do Spraw Rozwoju Przemysłowego
Utworzone w 1977 r. Jego zasadniczym celem jest zachęcanie przemysbwców z państw Unii do transferu wiedzy i technologii oraz do inwestowania w krajach AKP. Jest ono przede wszystkim pośrednikiem, które oprócz pomocy w nawiązywaniu stosunków może służyć ekspertyzą i pomocą finansową. Nie udziela natomiast bezpośredniej pomocy inwestycyjnej.
CERL, Consortium of European Research Libraries
IST Konsorcjum Europejskich Bibliotek Naukowych
certificate
GL certyfikat, świadectwo
ST
certification
GL certyfikacja
certification body
GL jednostka certyfikująca
23
certification procedurę
GL procedura certyfikacyjna
Charter of Fundamental Rights of the European Union
SC Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej
chartered
IN akredytowany, dyplomowany
CID, Centre for Industrial Development
IN Centrum do Spraw Rozwoju Przemysłowego
CIS, Central Standardisation Inspectorate
RO Centralny Inspektorat Standaryzacji
civil and political rights
RO prawa obywatelskie i polityczne
civil servant
IN funkcjonariusz służby cywilnej; urzędnik służby cywilnej
civil service
SC służba cywilna
clear information
IN jasna, przejrzysta informacja
clearing house
GL dom kliringowy, agencja kliringowa
Placówka informacji prowadząca, zazwyczaj w zasięgu międzynarodowym, działalność informacyjną dotyczącą specjalnych typów dokumentów, często niepublikowanych.
client
ISG klient
W informatyce klientem najczęściej jest nazywany komputer, który komunikuje się poprzez sieć z serwerem w celu wykorzystania oprogramowania lub danych przechowywanych w jego pamięci. Stacje klienckie mogą komunikować się również ze sobą wzajemnie, korzystając ze swych danych.
CLO, Central Liaison Office
GL Centralne Biuro Łączności
closed user group
GL zamknięta grupa użytkowników
cluster
IST klaster; sieć współpracy podmiotów gospodarczych
clusters 8c networks
IN grona i sieci współpracy podmiotów gospodarczych
cognitive approach
IN podejście kognitywne
cognitive research
IN badania kognitywne
cognitive systems (CogSys)
DE systemy kognitywne
college library
KB biblioteka szkoły wyższej, akademicka
Combined tariff and statistical nomenclature; Combined Nomenclature; CN
GL Scalona Nomenklatura Taryfowa i Statystyczna;
Nomenklatura Scalona
COMENIUS programme
SC Program COMENIUS
commitment and disbursement schedule
ST harmonogram zobowiązań i wydatkowania środków finansowych
commitments
ST zobowiązania, obowiązki, zaangażowanie
committee
GL komitet
common cultural area
SC wspólny obszar kulturowy
common cultural heritage
IN wspólne dziedzictwo kulturowe
common market
GL wspólny rynek
common position
GL wspólne stanowisko
common research policy
SC wspólna polityka badań (naukowych)
common rules
IN wspólne zasady
common standards for metadata
TEL wspólne standardy metadanych
communication infrastructure
KB infrastruktura komunikacyjna
communication strategy
RO strategia komunikowania
Community bodies
IN organy Wspólnoty
Community legał act
SC prawo Wspólnoty, prawo wspólnotowe
Community legislation
IN prawodawstwo Wspólnoty, prawodawstwo wspólnotowe
Community programmes
RO programy Wspólnoty, programy wspólnotowe
Community regional policy
EN polityka regionalna Wspólnoty, wspólnotowa polityka regionalna
Community Research and Development Inforniation Service; CORDIS
IST Serwis Informacyjny Unii Europejskiej w Zakresie Badań Naukowych i Rozwoju
Community research policy
EN polityka Wspólnoty w zakresie badań naukowych;
wspólnotowa polityka badawcza
Community rules
GL przepisy Wspólnoty
competition
IN konkurencja
competition rules
ST zasady konkurencji
competitiveness
ST konkurencyjność
complaint
IN skarga
complementarity
ST komplementarność
compliance
ST zgodność
component
ST komponent
composite paper
RO dokument całościowy
compound
IN złożony, wieloelementowy, wieloskładnikowy
compulsory education
SC edukacja obowiązkowa
compulsory full-time education
IN powszechny obowiązek szkolny
compulsory schooling
IN obowiązek szkolny (nauki)
computer literacy
KB alfabetyzacja komputerowa; umiejętność korzystania z komputera
computer programme
SC program komputerowy
computer training
IN szkolenie komputerowe, informatyczne
computerized form
IN formularz komputerowy
computerized information system
GL komputerowy system informacji
concentration
GL połączenie, koncentracja
conditionality and sequencing
ST uwarunkowania i kolejność działań
conditions
ST warunki
Conference of European National Librarians, CENL
TEL Konferencja Europejskich Bibliotek Narodowych
confidentiality
GL poufność
EN
conformity declaration
GL deklaracja zgodności
conservation of cultural heritage of European significance
SC zachowanie dziedzictwa kulturalnego o znaczeniu europejskim
Consortium of European Research Libraries , CERL
IST Konsorcjum Europejskich Bibliotek Naukowych
Jego celem jest dzielenie się bibliotek posiadanymi zasobami dokumentów i informacji, doświadczeniem i wiedzą w celu usprawnienia dostępu (do dokumentów i informacji), wykorzystania i ochrony europejskiego dziedzictwa piśmienniczego.
consultancy services
IN usługi doradcze
consultant
ST doradca, konsultant
consulting
ST doradztwo
consumer
IN konsument
consumer law
GL prawo konsumenckie
consumer protection policy
GL polityka ochrony konsumenta
content
IN treść, zawartość
content of teaching
IN treści nauczane
continuing training
IN kształcenie ustawiczne
continuing vocational training
IN ustawiczne doskonalenie (kształcenie) zawodowe,
uzupełniające kształcenie zawodowe
Convention for the Protection of Indhiduals with regard to Automatic Processing of Personal Data
GL konwencja w sprawie ochrony osób w związku z automatycznym przetwarzaniem danych osobowych
convergence
GL zbieżność, konwergencja
conversion
ST konwersja, przekształcenie
cooperation
ST współpraca
copyright and related rights; copyright and neighbouring rights
GL prawa autorskie i pokrewne
SC
CORDIS, Community Research and Development Information Service
IST polityka Wspóhioty w zakresie badań naukowych; wspólnotowa polityka badawcza
core indicators
IN wskaźniki kluczowe
corporate heading
BIN hasło korporatywne (opisu bibliograficznego)
Hasło, którego jedynym lub pierwszym elementem jest nazwa ciała zbiorowego lub imprezy, w świetle reguł i przepisów biblioteczno-informacyjnych uznawanych za autora danego dokumentu.
COST, European Cooperation in the Field of Scientific and Technical Research
ISG Europejska Współpraca w Dziedzinie Badań Naukowych i Technicznych
costs
ST koszty
Council of Europe, CE
Rada Europy
Najstarsza organizacja międzyrządowa, gromadząca wszystkie europejskie paastwa demokratyczne. Statuty Rady Europy przyjęto 5 maja 1949 r. w Londynie. Jej celem jest budowanie i umacnianie pluralistycznej demokracji i praw człowieka; szukanie rozwiązaa problemów społecznych, promowanie świadomości o wspólnej kulturalnej tożsamości. Rada Europy przygotowuje konwencje (najważniejsza to przyjęta w 1950 r. Konwencja Praw Człowieka) i umowy europejskie, tworzące ramy prawne dla działań rządów krajów członkowskich.
Council of the European Union
IN Rada Unii Europejskiej, Rada UE
Rada UE jest międzyrządowym, głównym organem decyzyjnym Wspólnot Europejskich. Jej zadaniem jest realizacja wynikających z traktatów celów Wspólnot, a zarazem reprezentowanie i ochrona interesów państw członkowskich. W skład Rady UE wchodzą przedstawiciele państw członkowskich (po jednym z każdego) na szczeblu ministerialnym.
criterion (l.mn. criteria)
ST kryterium, kryteria
cultural cooperation
EN współpraca kulturalna
cultural dialogue
SC dialog kulturowy
cultural goods and services
GL dobra kultury oraz usługi (w zakresie kultury)
SC cultural heritage
IS dziedzictwo kulturowe
cultural identhy
EC tożsamość kulturowa
cultural policy
EN polityka kulturalna
cultural relations
EN związki kulturowe
cultural, religious and linguistic diversity
SC różnorodność (zróżnicowanie) kulturowa, religijna i językowa
culture
EN kultura
culture and audio-visual policy
RO kultura i polityka audiowizualna
current account
GL rachunek bieżący
cyber crime
KB przestępstwo komputerowe
damage
IN strata, zniszczenie
data
ST dane
data base, database
ST baza danych
Data Base System, DBS
IST system baz danych
Bazy powiązane ze sobą relacjami, wspólnym oprogramowaniem, które umożliwia wprowadzanie, edycję i wyszukiwanie informacji.
ST data collection
EN gromadzenie danych
data compression
KB kompresja danych
data haven
GL "raj danych"
GL data processing
EN przetwarzanie danych
GL data protection
KB ochrona danych
data security
KB bezpieczeństwo danych
data transmission
GL przesyłanie danych, transmisja danych
database
SC zob. data base
dataprovider
TEL dostawca danych
DBS, Data Base System
system baz danych
DC-Lib, Dublin Core Library Application Profile
Profil Zastosowań Bibliotecznych Dublin Core
DCMI, Dublin Core Metadata Initiative
Inicjatywa Dublin Core Metadata
deadline
IN prekluzja
Termin, w czasie którego powinna być dokonana jakaś czynność prawna. Po upływie tego terminu czynności tej już nie można prawnie dokonać. Dotyczy to np. roszczeń pieniężnych. Po upływie terminu prekluzyjnego sąd nie przyjmuje sprawy do rozpatrzenia. Rożni to prekluzję od przedawnienia.
decision
GL decyzja
Rozumiana jako akt Rady Unii Europejskiej lub Komisji Europejskiej (czasami wydawany wspólnie), który nie ma - w zasadzie - zasięgu ogólnego, ale w całości obowiązuje strony, do których jest skierowany. Decyzja może dotyczyć jednego państwa członkowskiego lub przedsiębiorstwa np. w sprawie stosowania zasad prawa konkurencji.
decision-making
EN podejmowanie, podjęcie decyzji
DECT; Digital European Cordless Telecommunications
Europejska Cyfrowa Telekomunikacja Bezprzewodowa
delay
ST opóźnienie
delivery
ST dostarczanie
democratization
EN demokratyzacja
descriptive and analytical study
IN opisowe badanie analityczne
descriptor
BIN deskryptor
development
ST rozwój
DG; Directorate Generał
ISG Dyrekcja Generalna Komisji Europejskiej
didactive software, educative software
ISG oprogramowanie edukacyjne
digital divide
IS przepaść cyfrowa, rozpadlina cyfrowa, luka cyfrowa
EL
digital economy
KB ekonomia, gospodarka cyfrowa
digital European cordless telecommunications; DECT
GL europejska cyfrowa telekomunikacja bezprzewodowa
digital inclusion
KB włączenie cyfrowe, być włączonym do społeczności cyfrowej
Digital Library System; DLS
IST System Biblioteki Cyfrowej
digital literacy
IS alfabetyzacja cyfrowa, dygitalna
EL
digital mobile network
GL cyfrowa sieć telefonii ruchomej
Digital Object Identifier System; DOI
IST System Identyfikacji Obiektów Cyfrowych
System rozpoznawania i wymiany własności intelektualnej w środowisku cyfrowym. Służy rozwojowi handlu elektronicznego. Jest jednym z narzędzi zarządzania zawartością zbiorów cyfrowych, łączenia klientów z dostawcami, przestrzegania praw autorskich dla wszystkich typów mediów.
digital revolution
KB rewolucja cyfrowa
digital rights
EL cyfrowe prawa autorskie, prawa autorskie w środowisku cyfrowym
Ochrona własności intelektualnych i praw autorskich w środowisku cyfrowym, np. oprogramowania, multimediów, treści zapisanych w formie cyfrowej itp.
Digital Rights Management System; DRMS
IN System Zarządzania Cyfrowymi Prawami Autorskimi
digital services
KB usługi cyfrowe
digital skills
KB umiejętności cyfrowe
digital materials
TEL materiały cyfrowe
SC digital technologies
KB technologie, techniki cyfrowe
direct applicability
IN bezpośrednie stosowanie, zastosowanie
direct award (of a grant)
ST bezpośrednie przyznanie (dotacji)
directive
SC dyrektywa
Akt normatywny Unii Europejskiej o charakterze obowiązkowym i ogólnym, przyjmowany przez Radę Unii Europejskiej, który, aby nabrał mocy prawnej, musi być wprowadzony do ustawodawstw narodowych; dyrektywy określają zawsze termin wprowadzenia danego uregulowania do krajowego porządku prawnego. Komisja Europejska ma prawo zaskarżyć do Trybunału Sprawiedliwości te państwa członkowskie, które nie wprowadziły postanowień dyrektywy do swojego ustawodawstwa.
Directorate General, DG
IN Dyrekcja Generalna
Dyrekcje Generalne to organy Komisji Europejskiej odpowiedzialne za realizację wspólnej polityki w poszczególnych sektorach i ogólny zarząd administracyjny. Np. DG X Media audiowizualne, informacja, komunikacja i kultura; DG XII Nauka, badania naukowe i rozwój, Wspólne Centrum Badawcze; DG XIII Telekomunikacja, rynek informacji i wykorzystanie badaa naukowych.
disbursement and commitment schedule
IN harmonogram wydatkowania środków finansowych i zobowiązań
disjunction
alternatywa, suma logiczna
disparities
ST dysproporcje, zróżnicowania
distance education
IN kształcenie zdalne, na odległość
distance learning
SC kształcenie zdalne, na odległość
distance training
IN kształcenie na odległość, doskonalenie na odległość (zdalne)
distributed database
TEL rozproszona baza danych
distributed information resources
sieć rozproszonych zasobów (wraz z infrastrukturą opartą na architekturze typu Grid)
DLS, Digital Library System
System Biblioteki Cyfrowej
document, doc
EN dokument; DOC - kluczowy, publiczny dokument wygenerowany przez Komisję Europejską lub Radę Unii Europejskiej;
BIN dokument
documentation
EN dokumentacja
DOI, Digital Object Identifier System
IST System Identyfikacji Obiektów Cyfrowych
domain
IN domena, zakres
draw up
ST przygotować, np. projekt
drawings
IN rysunki
DRMS; Digital Rights Management Systems
EL System Zarządzania Cyfrowymi Prawami Autorskimi
Dublin Core
IST Dublin Core
Zestaw metadanych; ułatwia wyszukiwanie źródeł. Jest rozwijany od roku 1995, metodą warsztatów ekspertów ze środowiska bibliotekarskiego.
Dublin Core Library Application Profile; DC-Lib
TEL Profil Zastosowaa Bibliotecznych Dublin Core
Dublin Core Metadata Initiative; DCMI
TEL Inicjatywa Dublin Core Metadata
due diligence
ST odpowiednia staranność; analiza inwestycji venture capital
e-accessibility
EL e-dostępność
Pojęcie oznaczające prawa i możliwości ludzi niepełnosprawnych do większej integracji z gospodarką i innymi członkami społeczeństwa informacyjnego dzięki wykorzystaniu technologii informacyjnych i komunikacyjnych. Część inicjatywy e-Europe, której celem jest m.in. zapobieganie wyłączeniu osób niepełnosprawnych ze społeczeństwa informacyjnego.
EC Official journal
EN Dziennik Urzędowy Wspólnot Europejskich
ECHT, European Convention on Human Rights
Europejska Konwencja Praw Człowieka
Economic and Monetary Union, EMU
IN Unia Gospodarcza i Walutowa
UGW oznacza współpracę państw Unii Europejskiej w zakresie swobodnego przepływu osób, towarów, usług i kapitału oraz wprowadzenie jednolitej waluty i ujednolicenie polityki cenowej i pieniężnej. Podstawowe kryteria uczestnictwa w UGW zwane są kryteriami konwergencji. Każde z państw UE pozostające poza UGW może w przyszłości zostać do niej przyjęte po spełnieniu kryteriów gospodarczych oraz wyrażenia chęci i gotowości do przystąpienia.
economic and social cohesion
GL spójność społeczna i gospodarcza (ekonomiczna)
Jeden z priorytetów Jednolitego Aktu Europejskiego. Warunkiem uzyskania korzyści z otwarcia granic przez wszystkie kraje i regiony Wspólnot jest zwiększenie solidarnego wysiłku na rzecz państw i regionów o niższym poziomie ekonomicznym. Przez spójność ekonomiczną i społeczną rozumienie się również poszukiwanie zbliżenia poziomu praw i świadczeń pracowników, ułatwienia w tworzeniu infrastruktury umożliwiającej wyjście z zacofania najbardziej peryferyjnych stref, popieranie rozwoju działalności w najbiedniejszych obszarach, ochronę środowiska naturalnego, wspieranie kształcenia, edukacji i działalności badawczej. Podczas szczytu w Maastricht (XII 1991) szefowie państw i rządów podpisali protokół dodatkowy wzmacniający rangę zasady spójności ekonomicznej i społecznej przy przechodzeniu do unii ekonomicznej i monetarnej oraz unii politycznej. Nowy ąskok jakościowy " nastąpił w 1993 r, kiedy to zwiększono wydatki z funduszy strukturalnych dla regionów opóźnionych w rozwoju. Utworzono również Fundusz Kohezyjny dla krajów, których PKB na 1 mieszkańca wynosi mniej niż 90 % średniej Unii Europejskiej. Z tego funduszu są finansowane przede wszystkim projekty z zakresu infrastruktury i ochrony środowiska.
Economic and Social Committee; ESC
IN Komitet Ekonomiczno-Społeczny
Zgromadzenie doradcze przedstawicieli opiniotwórczych grup z państw członkowskich; instytucja Wspólnot Europejskich. Jego rodowód sięga komitetów doradczych Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali, działających jeszcze przed podpisaniem Traktatu Rzymskiego.
economic and social dimensions
GL wymiar społeczny i ekonomiczny
economic integration
integracja ekonomiczna
economic operator
GL podmiot gospodarczy
economic policy
IN polityka gospodarcza
Jest to pojęcie nadrzędne wobec takich pojęć, jak np. polityka handlowa, walutowa, celna, budżetowa, transportowa.
economic reform
GL reforma gospodarcza
economic, social and cultural rights
RO prawa gospodarcze, społeczne i kulturalne
e-content programme
KB program e-content
Wieloletni program UE mający na celu stymulowanie rozwoju, wdrażania i wykorzystywania treści zasobów cyfrowych, a także promocję różnorodności językowej w społeczeństwie informacyjnym.
EDC, European Documentation Centre
IN Centrum Dokumentacji Europejskiej
EDRMS, Electronic Document and Records Management System
IST System Zarządzania Dokumentami Elektronicznymi i Rekordami
education
EN edukacja, kształcenie
W dziedzinie edukacji prace prowadzą m. in.: Dyrekcja Generalna Edukacja i Kultura, EURYDICE, CEDEFOP, Eurodesk, Eupejska Fundacja ds. Szkolea (EFT)
education and training
GL kształcenie i szkolenie, kształcenie i doskonalenie
education, vocational training and youth (VET)
ST edukacja i szkolnictwo zawodowe
education policy
EN polityka edukacyjna, polityka oświatowa
educative software, didactive software
ISG oprogramowanie edukacyjne
e-education
e-edukacja
e-Europe (initiative)
SC inicjatywa e-Europe
KB Akcja Komisji Europejskiej zaaprobowana przez Radę Europejską, mająca na celu wspieranie budowy społeczeństwa informacyjnego.
e-exclusion
IN e-wykluczenie
Zjawisko społeczne wyrażające się w wyłączeniu pewnych grup (np. bezrobotnych, ludzi o niskim poziomie wykształcenia, dochodów) z udziału w korzyściach społeczeństwa informacyjnego, spowodowane brakiem dostępu do wiedzy i technologii informacyjnych i komunikacyjnych oraz brakiem świadomości korzyści wynikających z e-włączenia.
effect
ST efekt
effectiveness
ST skuteczność
e-government
SC e-rząd
efficiency
ST efektywność, wydajność
e-inclusion
KB e-włączenie; zob. informacja przy haśle "e-exclusion"
EL
EISBPG, European Information Society Best Practices Gallery
ISG Europejska Galeria Dobrych Praktyk Społeczeństwa Informacyjnego
e-learning
SC e-nauka
IS Celem tej inicjatywy Komisji Europejskiej jest wykorzystanie wspólnotowego potencjału edukacyjnego i kulturalnego, a także czynników gospodarczych i społecznych w Europie, w tym nowych technologii informacyjnych i telekomunikacyjnych, do przyspieszenia dostosowywania systemów edukacji i szkolenia do wymagań społeczeństwa wiedzy.
electronic document
IN dokument elektroniczny
electronic exchange of information
SC elektroniczna wymiana informacji
GL
electronic money pieniądz elektroniczny
395
IN
electronic resources zasoby elektroniczne
396
IN
electronic signature podpis elektroniczny
397
e-literacv
IS "alfabetyzacja elektroniczna"
Umiejętność korzystania z narzędzi i technik informatycznych.
employee
GL pracownik
employer
GL pracodawca
employment
EN zatrudnienie
employment policy
EN polityka zatrudnienia
employment potentiał of the information society
IN potencjał zatrudnienia społeczeństwa informacyjnego
EMU; Economic and Monetary Union
IN Unia Gospodarcza i Walutowa
EN; European standard, European norm
norma europejska
end use
IN ostateczne, koacowe, finalne zastosowanie, wykorzystanie
endorsement, approval
ST zatwierdzenie
endowment
ST dotacja, dar
end-user
ST użytkownik końcowy, użytkownik finalny
enforcement
GL egzekwowanie, realizacja
enlargement
GL poszerzenie, powiększenie
SC
enquiry
IN badanie, śledztwo
enterprise
ST przedsiębiorstwo
entity
IN podmiot, jednostka
entrepreneur
IN przedsiębiorca
entrepreneurship
IN przedsiębiorczość
entry
IN wejście, wpis, zapis
envir onment
IN środowisko
EPC; European Political Cooperation
IN Europejska Współpraca Polityczna
equal access to...
IN równy dostęp do...
equal opportunities
SC równość szans
equal opportunities for women in the field of employment and vocational training
IN równość szans dla kobiet i mężczyzn w dziedzinie zatrudnienia i kształcenia zawodowego
equal treatment for men and women
SC równe traktowanie mężczyzn i kobiet
equipment
ST sprzęt, wyposażenie
equivalence of diplomas
EN równość, równoważność dyplomów
ERA; European Researeh Area
IST Europejski Obszar Badawczy
e-researches
IN e-badania
część programu e-Europa
ESC; Economic and Social Committee
IN Komitet Ekonomiczno-Społeczny
e-security
IN e-bezpieczeństwo
część programu e-Europa
ESPRIT; European Strategie Programme for Research and Development in Inf ormation Technologies
ISG Europejski Program Strategiczny w Dziedzinie Badań Technologii Informatycznych
ETF; European Training Foundation
IN Europejska Fundacja Szkoleniowa
e-trade
EL e-handel, handel elektroniczny
e-transport
IN e-transport
EU visibility, publicity
ST upublicznianie, promowanie działań Unii Europejskiej
EURECA; European Research Coordination Agency
ISG Europejska Agencja Koordynacji Badaa
EURES; European Employment Services
IN Europejski Urząd Pośrednictwa Pracy
EuroInfoCentres; Euro-Info-Centres; EURO-INFO Centres
IE Centra Informacji dla Biznesu
Początkowo nazywane sekcjami wspólnotowymi, a następnie eurosek-cjami, zostały powołane w 1987 r. przez zespół ds. małych i średnich przedsiębiorstw Komisji Europejskiej. W odróżnieniu od tradycyjnych systemów informacji ich obecna działalność polega przede wszystkim na: utrzymywaniu kontaktów z przedsiębiorstwami i innymi podmiotami gospodarczymi; funkcjonowaniu w strukturze organów pomocniczych przedsiębiorstw, czyli w izbach doradczych, agencjach rozwoju; zorganizowaniu europejskiej sieci wzajemnej wymiany informacji i współpracy; korzystaniu z logistycznego wsparcia Komisji Europejskiej, czyli z baz danych, dokumentacji, możliwości kształcenia i ekspertyz.
EUR-OP; Office for Official Publications of the European Communities
ISG Urząd Publikacji Urzędowych
Oficjalny wydawca instytucji i innych organów Unii Europejskiej, założony w 1969 r. w Luksemburgu. Główną publikacją UPU jest dziennik ą Official Journal" (Dziennik Urzędowy Wspólnot Europejskich). Produkcja wydawnicza Urzędu obejmuje zarówno tradycyjne dokumenty papierowe (drukowane), jak i elektroniczne.
Europe Direct
IE serwis informacyjny UE i o UE
Europe of knowledge
SC Europa wiedzy
European Broadcasting Union, EBU
IN Europejskie Zrzeszenie Nadawców
European Centre for the Development of Vocational Training; CEDEFOP
SC Europejskie Centrum Rozwoju Kształcenia Zawodowego
CEDEFOP to także nazwa bibliograficznej bazy danych z zakresu kształcenia zawodowego.
European City of Culture
SC europejskie miasto kultury
European Commission
IN Komisja Europejska
Główny organ wykonawczy Wspólnot, kolegialny i ponadnarodowy. Jej członkowie nie reprezentują interesów poszczególnych państw, z których pochodzą, ale interesy wspólnotowe. Komisja bywa też nazywana ąstrażnikiem traktatów". Uprawnienia i obowiązki Komisji Europejskiej wynikają z artykułu 155 Traktatu o WE. Siedzibą KE jest Bruksela.
European Committee for Standardization; Comite Europeen de Normalisation; CEN
GL Europejski Komitet Normalizacyjny
ISG
European Committee of Telecommunications Regulatory Authorities; ECTRA
IN Europejski Komitet Telekomunikacyjnych Organów Regulacyjnych
European Communities
IN Wspólnoty Europejskie
Nazwa ta obejmuje trzy wspólnoty, utworzone na mocy traktatów: Paryskiego (18 kwietnia 1951) i Rzymskich (25 marca 1957), czyli Europejską Wspólnotę Węgla i Stali (EWWiS), Europejską Wspólnotę Gospodarcza (EWG) i Europejską Wspólnotę Energii Atomowej (EURATOM). Od wejścia w życie (1 lipca 1967) Traktatu o połączeniu władz wykonawczych ich organy są wspólne, mianowicie: Rada, Komisja, Parlament Europejski, Trybunał Sprawiedliwości, które działają na podstawie Traktatu Rzymskiego. Od chwili wejścia w życie Jednolitego Aktu (1 lipca 1987) zasięg działań Wspólnot Europejskich osiągnął wymiar bardziej globalny, gdyż poza ustanowieniem rynku wewnętrznego, popierającego swobodny przepływ towarów, osób, kapitału i usług, funkcjonuje ona w sferze politycznej, społecznej i kulturalnej. Wspólnoty Europejskie jako podmiot prawa międzynarodowego ustanawiają swe przedstawicielstwa w krajach trzecich. Stanowią one specyficzny model stosunków międzynarodowych, oparty na przekazaniu pewnych elementów składających się na pojęcie suwerenności wspólnym instytucjom reprezentującym jednocześnie i kraje członkowskie, i interes ponadnarodowy.
European Community
EN Wspólnota Europejska
European Convention on Human Rights; ECHT
IN Europejska Konwencja Praw Człowieka
Podpisana w Rzymie 4 XI 1950, stanowi międzynarodowy system ochrony praw człowieka, umożliwia osobom indywidualnym występowanie do sądów w obronie swoich praw. Została ratyfikowana przez wszystkie paastwa członkowskie UE.
European Convention on Transfrontier Television
IN Europejska konwencja o telewizji ponadgranicznej
European cooperation
EN współpraca europejska
European Cooperation in the Field of Scientific and Technical Research; COST
ISG Europejska Współpraca w Dziedzinie Badań Naukowych i Technicznych
Założona w roku 1971, stanowi międzyrządową podstawę współpracy europejskiej, umożliwiającą koordynację na szczeblu europejskim badań finansowanych ze środków poszczególnych krajów. Obejmuje badania podstawowe oraz działania o charakterze użyteczności publicznej.
452 European Council
IN Rada Europejska
Genezy Rady można się doszukać w regularnych spotkaniach szefów rządów Wspólnot i szefa państwa francuskiego, zainicjowanych w 1974 r. przez prezydenta Francji Valery'ego Giscarda d'Estaing. Praktykę tę zinstytucjonalizował w 1987 r. Jednolity Akt Europejski. Od tego czasu Rada Europejska zbiera się co najmniej dwa razy w roku, a w jej skład wchodzi, jako pełnoprawny członek, przewodniczący Komisji Europejskiej. Rada Europejska jest centrum najważniejszych unicjatyw politycznych Unii Europejskiej, a jednocześnie organem arbitrażowym w sprawach spornych, nie rozwiązanych przez Radę Unii.
European Court of Auditors; ECA
IN Europejski Trybunał Audytorów
Zwany też Trybunałem Audytorów, Trybunałem Rewidentów Księgowych lub Trybunałem Obrachunkowym.
European Court of Justice
IN Europejski Trybunał Sprawiedliwości, Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich
W skład Trybunału wchodzi 15 sędziów i 9 adwokatów (rzeczników) generalnych, mianowanych jednomyślnie przez rządy państw członkowskich na 6 lat. Siedzibą Trybunału jest Luksemburg. Dwa podstawowe zadania Trybunału to: sprawdzanie zgodności aktów prawnych wydawanych przez instytucje wspólnotowe i rządy państw członkowskich z traktatami (każda instytucja wspólnotowa, państwo członkowskie lub osoba prywatna może, jeśli uważa się za stronę poszkodowaną, skierować wniosek do Trybunału o rozstrzygniecie sporu); wypowiadanie się - na prośbę sądów krajowych - na temat interpretacji i prawomocności dyspozycji prawa wspólnotowego.
European Credit Transfer System; ECTS
IN Europejski System Transferu Punktów
System punktacji stosowany w szkolnictwie wyższym, przede wszystkim dla celów międzynarodowej wymiany studenckiej.
European cultural area
SC europejski obszar kulturowy
European Culture City
IN europejskie miasto kultury
European Culture Foundation
IN Europejska Fundacja Kultury
European Defence Community
IN Europejska Wspólnota Obronna
European education
IN edukacja europejska
European Employment Services; EURES
IN europejska sieć EURES
Obejmuje agencje pracy krajów Europejskiego Obszaru Gospodarczego, które zajmują się wymianą informacji o rynku pracy i ofertach zatrudnienia dla poszukujących pracy w innych paastwach członkowskich.
European heritage collections
TEL zbiory europejskiego dziedzictwa kulturowego
European Heritage Days
EC Europejskie Dni Dziedzictwa Kulturowego
European Information Society Best Practices Gallery; EISBPG
ISG Europejska Galeria Dobrych Praktyk Społeczeństwa Informacyjnego
European integration
EN integracja europejska
European Investment Bank; EIBIN
Europejski Bank Inwestycyjny
European Judicial Network in criminal matters; EJN
IN Europejska Sieć Sądownicza ds. karnych
European norm; EN
IN norma europejska
European Parliament
IN Parlament Europejski
Zakres uprawniea Parlamentu Europejskiego jest następujący:
- uprawnienia w procesie legislacyjnym (procedury: konsultacji,
- współpracy i współdecydowania),
- uprawnienia związane z uchwalaniem budżetu,
- uprawnienia kontrolne.
Siedzibą Parlamentu Europejskiego jest Strasburg, jednak niektóre jego sesje odbywają się w Brukseli. Sekretariat Parlamentu mieści się w Luksemburgu.
European Political Cooperation; EPC
IN Europejska Współpraca Polityczna
European Radiocommunications Committee; ERC
IN Europejski Komitet Radiokomunikacyjny
European Region
EN region europejski
SC European Research Area; ERA
IST Europejski Obszar Badawczy
Wewnętrzny, europejski rynek naukowo-techniczny. Zakłada konkurencyjność, doskonałość i innowacyjność badań dzięki poprawie współpracy wszystkich zainteresowanych podmiotów. Jednym z instrumentów ERA jest W PR.
European security and defence identity
IN europejska tożsamość bezpieczeństwa i obrony
European Social Charter
IN Europejska Karta Socjalna (społeczna)
European Spatial Agency
IN Europejska Agencja Kosmiczna
European standard, European norm
GL norma europejska
European Strategie Programme for R&D in Information Technology; ESPRIT
IN Europejski Program Strategiczny w Dziedzinie Badań Technologii Informatycznych
European symbols
EN symbole europejskie
European Telecommunications Standards Institute; ETSI
GL Europejski Instytut Norm Telekomunikacyjnych
European Trade Union Confederation; ETUC
IN Europejska Konfederacja Związków Zawodowych
GL European Training Foundation; ETF
SC Europejska Fundacja Szkoleniowa
European Union
ST Unia Europejska
Koncepcję Unii Europejskiej sformułowano po raz pierwszy w Deklaracji Końcowej szczytu europejskiego, który odbył się 21 października 1972 r. Od tego czasu stanowi ona, podobnie jak ąunia polityczna", ogólny cel, jakim jest dążenie do rozszerzania kompetencji Wspólnot Europejskich i przekształcenia wzajemnych stosunków państw członkowskich w jedność ekonomiczną, socjalną, polityczną, dyplomatyczną i kulturalną.
Traktat z Maastricht ustanowił Unię opartą na Wspólnotach Europejskich i uzupełnioną o polityki oraz formy współpracy powołane w niniejszym Traktacie", tj. o politykę zagraniczną i bezpieczeństwa, unię monetarną, współpracę w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości oraz spraw wewnętrznych.
European Union agencies
IN agencje Unii Europejskiej
European Union competence
KB kompetencje Unii Europejskiej
European work
GL utwór europejski (w sensie prawnym)
Europol
ST 1. miasto odgrywające istotną rolę w przestrzeni europejskiej, 2. system współpracy policji
Euroregion
ST zinstytucj onalizowana forma współpracy regionów przygranicznych dwóch lub więcej państw
EUROSTAT; SOEC; Statistical Office of the European C ommunities
ST Urząd Statystyczny Wspólnot Europejskich
GL
evaluation
ST ocena, ewaluacja
e-work
IN e-praca
examination
IN analiza, badanie
exchange programme
GL program wymiany
exclusive right
GL wyłączne prawo
executive body
EN ciało zarządzające
expenditure
ST wydatek
expert
ST ekspert
expertise
IN wiedza fachowa, ekspertyza
expiry datę
ST data wygaśnięcia
export
GL eksport, wywóz
expressions of interest
CO deklaracja zainteresowania uczestnictwem
facility
ST udogodnienie
fair competition
ST uczciwa konkurencja
fight against piracy
RO walka z piractwem
fight against unemploynient
EN walka z bezrobociem
finał consumer
GL bezpośredni konsument; ostateczny konsument
financial control
EN kontrola finansowa
financial institution
GL instytucja finansowa
financial management
EN zarządzanie finansami
financial year
EN rok finansowy
first-stage processing
GL przetwarzanie wstępne
forecast
ST informacja dotycząca przewidywanego kontraktu
FP6, Sixth Framework Programme
Program Ramowy VI
framework
ST ramy, struktura, podbudowa
Framework Programme, FP
SC Program ramowy, PR
IST Program ogólny określający jakie działania mają być podjęte przez
Komisję we wskazanym okresie (np. NPR 1994-1998, VPR 1998-2002, W PR 2002-2006).
free movement o f data
RO swobodny przepływ danych
free movement o f persons
SC swobodny przepływ osób
free movement of programmes
SC swobodny przepływ programów
free movement o f workers
EN swobodny przepływ pracowników
free trade area
GL strefa wolnego handlu
freedom of expression
RO wolność słowa
full employment
EN pełne zatrudnienie
gap
ST luka, deficyt
GATT TRIPs Agreement
Porozumienie w sprawie handlowych aspektów własności intelektualnej
gender equality
IN równouprawnienie płci
gender gap
EL przepaść płci
general-interest services
SC usługi publiczne
generation of parents
IS pokolenie rodziców
Charakteryzują go następujące cechy:
- podstawowe pragnienie: być wiecznie młodym, ICT jako symbol no woczesnego życia
- późne rodzicielstwo
- dzieci-kwiaty, kultura hipisów, Woodstock, marihuana, Indie
- zaangażowanie lokalne - zainteresowanie polityką krajową, wzrost znaczenia kosmopolityzmu, zwłaszcza po zmianach zapoczątkowanych w roku 1989; ICT jako platforma komunikacji w kontaktach lokalnych
- nauczeni bycia "pionkiem", milczącym elementem tłumu, nielojalni wobec pracodawcy, pracujący całe życie w tej samej firmie państwowej - zszokowani przejawami wczesnego kapitalizmu, zmuszeni do przeszkolenia się i przeorientowania swoich kwalifikacji; ICT jako umiejętności niezbędne w poszukiwaniu lepszej pracy.
zob. też net generation
generic service
ISG usługi ogólne
Usługi, które można wykorzystywać dla wielu różnych celów i dostosowywać do konkretnych potrzeb, np. poczta elektroniczna.
global approach
GL ujęcie globalne, podejście globalne
Global Information Infrastructure; GII
ISG globalna infrastruktura informacyjna
globalisation
ST globalizacja
goal
IN cel
goods
ST dobra, towary
governance
ST rządzenie, zarządzanie, kierowanie
graduate
ST absolwent szkoły
grant
ST grant, dotacja
green paper
SC zielona księga
green paper on copyright and related rights in the information society
IST Zielona księga prawa autorskiego i praw pokrewnych w społeczeństwie informacyjnym
green paper on public sector information in the information society
DE Zielona księga informacji publicznej w społeczeństwie informacyjnym
grey literature
IST szara literatura
grid-bound energy
GL energia przesyłana w sieci
guarantee
ST gwarancja, poręczenie
SC guidelines
ST wytyczne
harmonization
GL harmonizacja
hierarchy of objectives
ST hierarchia celów
HYPERGUIDE
IST HYPERGUIDE
Zakłada wykorzystywanie możliwości hipertekstu w celach edukacyjnych i informacyjnych - zwłaszcza do prezentacji kompleksowych zagadnień, które nadzwyczaj trudno jest przedstawić w sposób konwencjonalny. HYPERGUIDE oferuje także komercyjne usługi tworzenia i zarządzania stronami www.
ICON; The Italian Culture on the Net
IS "Kultura włoska w sieci"
ICT; Information and Communication Technologies
technologie teleinformatyczne
ICT-related skills; ICT skills
IS umiejętności korzystania z narzędzi i technologii
EL teleinformatycznych
Wiedza i umiejętności pracowników konieczne do wykonywania ich obowiązków w obrębie społeczeństwa informacyjnego.
ICT-skills gap
IS brak umiejętności korzystania z narzędzi teleinformatycznych
Wyrażenie często stosowane w sytuacji braku odpowiednio wyszkolonych pracowników w Europie.
IDEIS; International Dialogue and Information Exchange for the Development of a Global Information Society
ISG Międzynarodowy Dialog i Wymiana Informacji dla Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego
identity check
GL kontrola dokumentów
impact
ST oddziaływanie, wpływ
implementation of the budget
EN realizacja budżetu
import
GL import, przywóz
importer
GL importer
improvement
ST poprawa
incident
GL zdarzenie
income
ST dochód
indelible printing
GL trwały nadruk
indication of the price
GL podanie ceny
industrial property: patents, designs, models, manufacturers and service brands, protected designations of origin
SC własność intelektualna: patenty, projekty, modele, znaki
firmowe producentów i usługodawców, ochrona nazw pochodzenia
inequitable access
IN nierówny dostęp
INEX
IST INEX
Inicjatywa INEX to część szeroko zakrojonych działań, których celem jest rozwój badań naukowych w obszarze wyszukiwania informacji w bibliotekach cyfrowych. Jego głównym celem jest przygotowywanie oprogramowania umożliwiającego wyszukiwanie treściowe w dokumentach XML. INEX zajmuje się udostępnieniem dużych zbiorów dokumentów XML i opracowywaniem ujednoliconych procedur liczenia trafności odpowiedzi dając możliwość porównywania wyszukiwań. Inicjatywę INEX realizuje Sieć Bibliotek Cyfrowych DELOS.
Info-Point Europe
IE punkt informacji europejskiej
Jest ich obecnie ponad 140 w całej UE, tworzą od roku 1991 sieć, mają stanowić podstawową agendę informacyjną dla obywateli. Zazwyczaj znajdują się w centrach miast, powinny być łatwodostęp-ne dla każdego szukającego informacji dotyczących Europy. Zakorzenione w życiu społeczności lokalnej, udostępniają różnorodne materiały o instytucjach i polityce UE: broszury, wydawnictwa, dokumenty oficjalne, dostęp do stron internetowych, programu EBS (Europe By Satellite), kasety video itp., współpracują z mediami, władzami lokalnymi, organizują spotkania, konferencje i imprezy rozwijające świadomość unijną wśród mieszkańców.
information
EN informacja
Information and Communication Technologies; ICT
ISG technologie teleinformatyczne
S.C. Popularne określenie połączenia narzędzi informatycznych i telekomunikacyjnych służących przechowywaniu, przetwarzaniu i szybkiemu przekazowi informacji.
information policy
EN polityka informacyjna
information processing
EN przetwarzanie informacji
information product
DE informacja jako produkt, produkt informacyjny
information professional
TEL pracownik sektora informacji, specjalista informacji
information resource
DE źródło informacji
SC information society; IS
RO społeczeństwo informacyjne
ISG
Information Society Łiitiative in Standardization; ISIS
ISG Inicjatywa Standaryzacji w Społeczeństwie Informacyjnym
Information Society for All
SC Społeczeństwo Informacyjne dla Wszystkich
Plan działania stymulujący rozwój bezpiecznych us‡ug, programów, zbiorów informacji w szerokopasmowej infrastrukturze teleinformatycznej.
Information Society Standardization System; CEN-ISSS
ISG System Standaryzacji Społeczeństwa Informacyjnego (Europejskiego Komitetu Normalizacyjnego)
Zadaniem Systemu Standaryzacji Społeczeństwa Informacyjnego jest przygotowanie dla uczestników rynku usług i produktów standaryzacyjnych, co ma sprzyjać rozwojowi społeczeństwa informacyjnego.
Information Society Technologies Programme; IST
IST Technologie Społeczeństwa Informacyjnego
Program ąTechnologie Społeczeństwa Informacyjnego" to zintegrowane podejście do zbieżności technologii przetwarzania informacji, komunikacji i mediów. Program ten był głównym tematem badań i rozwoju technologicznego V Programu Ramowego UE (1998-2002). Jest on także jednym z podstawowych narzędzi realizacji Europejskiego Obszaru Badawczego (ERA) w ramach VI Programu Ramowego (2002-2006).
information superhighway
ISG autostrada informacyjna
Komputery i urządzenia sieciowe, umożliwiające szybki i kontrolowany przepływ danych.
RO information technologies, information technology; IT
EN technologie informacyjne
GL Termin ogólny dotyczący znajomości oraz stosowania komputerów
ISG i systemów komunikacji elektronicznej w organizacjach.
EL
information transfer
EN transfer informacji; przekaz informacji
informed citizen
TEL odpowiednio poinformowany obywatel
Obywatel umiejący samodzielnie korzystać z informacji i urządzeń umożliwiających dostęp do niej.
INFOSEC
ISG Komitet ds. Bezpieczeństwa INFOSEC
innovation
ST innowacja
innovative capacity
ST zdolność do generowania innowacji
inputs
ST nakłady
in-service training
GL staż
inside information
GL informacja poufna; informacja wewnętrzna
insider dealing
GL wykorzystywanie poufnych informacji
inspection body
GL jednostka kontrolująca, jednostka inspekcyjna
institution
ST instytucja
institutional change
GL zmiana instytucjonalna
institutional framework
ST ramy instytucjonalne
institutions of the European Union
GL instytucje Unii Europejskiej
instruments
IST instrumenty
Różne rodzaje projektów, których celem jest realizacja VI Programu Ramowego (tan. mechanizmy pośrednich interwencji UE). W ramach W Programu Ramowego rozróżnia się:
- projekty zintegrowane (zob. Integrated Projects - IP: http://www. cordis. lu/fp6/instr_ip. htm),
- sieci doskonałości (zob. Networks ofExcellence - NoE: http://www.cordis.lu/fp6/instr_noe.htm),
- artykuł 169 (http://www.cordis.lu/fp6/instr_169.htm),
- ukierunkowane projekty badawcze (zob. STRP, http://www. cordis. lu/fp6/instr_strp. htm),
- akcje koordynacyjne (podobne do wcześniejszych sieci tematycznych),
- akcje wspierające (podobne do wcześniejszych grantów).
intangible property
GL własność niematerialna
Integrated Projects; IP
IST projekty zintegrowane
Projekty tematyczne realizowane przez wielu partnerów (co najmniej 3 z 3 różnych krajów), których efektem głównym jest tworzenie wiedzy niezbędnej do realizacji priorytetów tematycznych. Powinny one powodować wzrost konkurencyjności Europy lub odpowiadać na najważniejsze potrzeby społeczne. Projekty muszą zawierać element badawczy, mogą również zawierać element rozwoju technicznego, prezentacji i -jeśli jest taka możliwość - szkoleniowy.
Integrated Services Digital Network; ISDN; N-ISDN;
B-ISDN
GL Sieci cyfrowe z integracją usług
ISG Sieć, w której możliwa jest realizacja kilku różnych rodzajów usług, opartych o głos, dane, obrazy ruchome i nieruchome - dzięki zastosowaniu techniki transmisji cyfrowej. ISDN wykorzystywane obecnie w Europie umożliwia przekaz do 2 Mgb/s.
EN intellectual property
SC własność intelektualna
GL
GL intellectual property rights; IPR
ISG prawa własności intelektualnej
intermediary
GL pośrednik
internat border
GL granica wewnętrzna
internal market
GL rynek wewnętrzny
international cooperation
EN współpraca międzynarodowa
International Dialogue and Information Exchange for the Development of a Global Information Society; IDEI
ISG Międzynarodowy Dialog i Wymiana Informacji dla Rozwoju Globalnego Społeczeństwa Informacyjnego
Działanie wspierające realizację zadań UE w zakresie wdrażania społeczeństwa informacyjnego.
International Standard Organisation, ISO
ISG Międzynarodowa Organizacja Standaryzacji
Internet
ISG Największy światowy komputerowy system komunikacyjny, z liczbą użytkowników szacowaną na 100 mln. Internet powstał w Stanach Zjednoczonych, obecnie obejmuje cały świat, można go uznać za luźną, nieformalną federację sieci komputerowych szkół wyższych i instytutów badawczych. Stworzony przez Pentagon, na początku łączył agendy rządowe i szkoły wyższe w USA. Obecnie obejmuje także tysiące firm i miliony użytkowników prywatnych korzystających z usług online.
Internet content
KB zawartość, treść Internetu
Internet technology-based companies
ST przedsiębiorstwa działające w oparciu o technologię internetową
interoperability
IST interoperacyjność
interoperability (between Z39.50 targets and http/XML server)
TEL interoperacyjność Z39.50 i serwera http/XML
Umożliwia przygotowywanie zapytaa na stronach http/XML i wysyłanie ich do baz danych z zaimplementowanym protokołem Z39.50 oraz uzyskiwanie na nie odpowiedzi.
interpretative communication
GL komunikat wyjaśniający
interpretative document
GL dokument wyjaśniający
intervention
ST interwencja, działanie
invalidity
GL nieważność
investment
ST inwestycja
IP; Integrated Projects
projekty zintegrowane
IPR; intellectual property rights
prawa własności intelektualnej
IS; information society
społeczeństwo informacyjne
ISDN connection
KB połączenie ISDN
ISIS; Information Society Initiative in Standardization
Inicjatywy Standaryzacji w Społeczeństwie Informacyjnym
ISO; International Standard Organisation
Międzynarodowa Organizacja Standaryzacji
ISO standard
GL norma ISO
IST; Information Society Technologies Programme
Technologie Społeczeństwa Informacyjnego
IST priority
IST priorytet programu IST
IT; information technologies
technologie informacyjne
The Italian Culture on the Net; ICON
IS "Kultura włoska w sieci"
Zasoby sieciowe kultury włoskiej, serwis przygotowany przez włoskie ministerstwo edukacji, przykład biblioteki wirtualnej, oferującej przede wszystkim dostęp on-line do dzieł literackich.
job
ST praca, miejsce pracy
job search
ST poszukiwanie pracy
judicial structures
IN struktury sądowe
key action
IST działanie kluczowe
Jedna z podstawowych innowacji V Programu Ramowego. Jest to zespół dużych lub małych projektów o wspólnym celu, powiązanych z głównymi celami ekonomicznymi i społecznymi UE.
know-how
ST znajomość rzeczy, know-how
ST knowledge-based economy; knowledge economy
SC ekonomia wiedzy, ekonomia oparta na wiedzy
knowledge-based society; knowledge society
KB społeczeństwo wiedzy, społeczeństwo oparte na wiedzy
knowledge-intensive activity
ST działalność oparta na wiedzy
knowledge-intensive application
DE oprogramowanie oparte na wiedzy
labour
ST praca
LAN; local area network
lokalna sieć komputerowa
language barrier
SC bariera językowa
latency time
ISG czas, jaki mija od zamówienia informacji do jej otrzymania w systemie interaktywnym
law on intellectual property
RO ustawa dotycząca własności intelektualnej
LCSH
Library of Congress Suject Headings; język haseł przedmiotowych Biblioteki Kongresu
lead-time
GL okres oczekiwania (na realizację zamówienia)
LEAF project
IN projekt LEAF
Projekt LEAFjest projektem trzyletnim, którego realizację rozpoczęto w marcu 2001. Jest wspólfinansowany przez program IST i V Program Ramowy UE. LEAF rozwija architekturę modelową niezbędną do tworzenia linków między rekordami kartotek haseł wzorcowych oraz umożliwia do nich dostęp. System pozwala na załadowanie rekordów wzorcowych do systemu centralnego i automatyczne powiązanie plików dotyczących tego samego przedmiotu. Informacje uzyskane w wyniku wyszukiwania będą przechowywane w jednym miejscu (Central Name Authority File). Plik z tymi danymi będzie się zwiększał wraz z każdym wyszukiwaniem i pokaże, które rekordy danych są relewantne dla użytkowników LEAF. Użytkownicy zarejestrowani w systemie będą mogli zostawiać uwagi dotyczące poszczególnych rekordów danych w systemie LEAF, wyszukiwania tych uwag i ładowania rekordów w różnych formatach. Efekty projektu będą wdrażane poprzez rozszerzanie istniejącej, w pełni funkcjonalnej, międzynarodowej sieci OPACów MALVINE, która udostępnia informację o najnowszych rękopisach i listach. Poza swoimi funkcjami bibliograficznymi, MALYINE będzie służyć jako globalne, wielojęzyczne źródło informacji o osobach i organizacjach - odpowiednio do potrzeb użytkowników. Architektura modelowa ma być możliwa do wykorzystania także w odniesieniu do innych podmiotów, zapewniając dzięki zastosowaniu informacji zawartych w kartotekach wzorcowych, że reprezentacja obiektów jest wysokiej jakości. Wyszukiwarka LEAFjest więc wartościowym przykładem tego, jak dynamiczny kontakt użytkownika z kulturalną i/lub naukową treścią może rozwijać wiedzę klienta.
leaflet
IN ulotka
learning by doing
ST nauka poprzez działania praktyczne
learning object
IST materiał edukacyjny
Obiekt, cyfrowy łub niecyfrowy, który może być wykorzystany, wykorzystany ponownie, łub do którego istnieją odniesienia wspomagające uczenie. Obiekty te w celu zapewnienia ich funkcjonalności, powinny posiadać cechy ujmowane akronimem RAID: Reusable, Accesible, Interoperable, Durable, czyli - wielokrotnego użytku, dostępne, inte-roperacyjne i trwałe.
learning object metadata
IST metadane dotyczące materiałów edukacyjnych
leased line
GL łącze dzierżawione
legał deposit
TEL egzemplarz obowiązkowy
legal entity
IN osoba prawna
lend (by library)
BIN wypożyczenie (przez bibliotekę)
lending right
SC prawo wypożyczania
LEONARDO DA VINCI programme
SC Program Leonardo da Vinci
ST dotyczy kształcenia zawodowego
SC lifelong learning
EL kształcenie ustawiczne; kształcenie przez całe życie;
ST nauka przez całe życie
Wyrażenie używane do podkreślenia, że zdobywanie nowej wiedzy jest obecnie uznawane za proces ciągły, który nie kończy się wraz z opuszczeniem szkoły czy uniwersytetu, ale trwa nieprzerwanie przez całe życie zawodowe człowieka, a nawet po jego przejściu na emeryturę, obejmując wszystkie etapy życia i wszystkie grupy społeczne, w większości dzięki możliwościom oferowanym przez kształcenie na odległość (zob. e-learning).
LINGUA catalogue
EC katalog LINGUA
Oferuje szczegółowe informacje o materiałach do kształcenia i nauki języków obcych. Materiały te zostały przygotowane w ramach międzynarodowych programów współpracy Lingua (1990-1994) i Ligua Action D programu Socrates (1995-1999), przy wsparciu Komisji Europejskiej.
Celem katalogu jest upowszechnienie wyników projektu Lingua -materiałów do nauki języków obcych - i pomoc w udostępnieniu ich uczniom, nauczycielom, autorom programów kształcenia i wszystkim zainteresowanych nauką języków obcych. Oferuje zarówno krótki, jak i wyczerpujący opis dostępnych materiałów.
Katalog jest współfinansowany przez Dyrektoriat Edukacji i Kultury, został przygotowany przez zespół obejmujący brukselskie biura Allian-ce Francaise, Det Danske Kulturinstitut, Instytut Goethego, Instytut Ceruantesa i Instytut Włoski. Ostatnio wspólnie z British Council i Fiaskim Centrum Kultury w Antwerpii podjęto kroki w celu pozaeuropejskiego upowszechniania kultury i języka.
LINGUA programme (Promotion of Language Teaching and Learning)
SC Program Lingua - Promocja Kształcenia i Nauki Języków Obcych (1990-1994), część programu Socrates, miał na celu opracowanie materiałów do kształcenia i nauki języków obcych.
linguistic diversity
EC różnorodność językowa
Lisbon strategy
SC strategia lizboaska
literary and artistic works
SC dzieła literackie i artystyczne
living and working conditions
GL warunki życia i pracy
lobbying
ST lobbing
Local Area Network; LAN
ISG lokalna sieć komputerowa
Sieć komputerowa obejmująca jeden lub grupę budynków o wspólnej (bliskiej) lokalizacji, pozwalająca użytkownikom na wymianę danych, korzystanie ze wspólnej drukarki czy serwera itp. Powiązane grupy sieci lokalnych zwane są WAN. Mogą one łączyć użytkowników z różnych budynków (lokalizacji) czy krajów. Sieci obejmujące obszar miasta zwane są metropolitalnymi (MAN).
local authority
EN władze lokalne, władze samorządowe
MACS; Multilingual Access to Subjects
TEL Projekt MACS - Wielojęzyczny Dostęp do Katalogu Przedmiotowego
magnetic badge
GL pasek magnetyczny
mainstreaming
ST nadawanie czemuś priorytetu
mainstreaming approach
IN podejście zintegrowane
MAN; Metropolitan Area Network
sieć metropolitalna
management
EN zarządzanie
management audit
EN audyt zarządzania
management of change
EL zarządzanie zmianą
management techniques
EN techniki zarządzania
mandate
GL obowiązujące wymagania, obowiązujące specyfikacje
mandatory specification
GL wymagania obowiązkowe, specyfikacje obowiązkowe
manufacturer
GL producent, wytwórca
mark of conformity
GL znak zgodności
market access
GL dostęp do rynku
market economy
GL gospodarka rynkowa
market player
GL uczestnik rynku
market value
GL wartość rynkowa
mass communications
EN komunikacja masowa
mass media
EN środki masowego przekazu
materials
ST materiały
means
ST środki
means of communications
EN środki komunikacji, nośniki
measure
ST działanie, miara, środek
media literacy
IS umiejętność korzystania z (różnego typu) mediów,
alfabetyzacja medialna
member country
EN kraj członkowski
ST Member State; MS
IST państwo członkowskie Unii Europejskiej
Memorandum of Understanding; MoU
ISG protokół ustaleń
merchandise trade
GL handel
metadata
TEL metadane
IST Ogólnie - "dane o danych", funkcjonalnie - "uporządkowane dane danych ". Są to dane umieszczone w systemach informacyjnych lub zbiorach informacji dla celów opisu, porządkowania, wymogów prawnych, funkcjonalności technicznej, wykorzystywania i ochrony danych.
Metadata for Learning Resources; MLR
IST Metadane dla zasobów edukacyjnych
Komitet Standaryzacyjny 36 ISO zadecydował o swoim poparciu dla opracowania takiego standardu. Jest to standard wielocześciowy, który określa nieskładne schematy danych konceptualnych, definiujące struktury i elementy danych metadanych dla zasobów edukacyjnych. Architektura i modele schematów danych konceptualnych wyszczególnionych w tym standardzie będą pomocne w równoważności językowej oraz innych zadaniach wymagających adaptowalności kulturowej zarówno zasobów edukacyjnych, jak i opisujących je metadanych. Ich celem jest osiągnięcie wyższego poziomu interoperacyjno-ści semantycznej.
metadata profile
TEL profil metadanych
metadata registry
TEL rejestr metadanych
Umożliwia ciągły rozwój, ułatwia wymianę metadanych z innymi bibliotekami i programami, przez zapis rejestru metadanych projektu biblioteki europejskiej (TEL) w formie czytelnej dla maszyny.
Metropolitan Area Network; MAN
ISG sieć metropolitalna
Sieć komputerowa obejmująca podmioty rozlokowane na obszarze jednego miasta (zob. też LAN, WAN).
misleading advertising
GL reklama wprowadzająca w błąd
misrepresentation
GL błędna interpretacja
MLR; Metadata for Learning Resources
Metadane dla zasobów edukacyjnych
MM; Multimedia
multimedia
MMS; MultiMedia Systems
systemy multimedialne
mobile communications
GL łączność ruchoma
mobility of artists and their works
SC mobilność artystów i ich dzieł
monitoring
ST monitoring
monitoring system
GL system monitorowania
MS; member state
państwo członkowskie Unii Europejskiej
multi-annual programme
SC program wieloletni
multilingual access
TEL dostęp wielojęzyczny
Multilingual Access to Subjects; MACS
TEL Projekt MACS - Wielojęzyczny Dostęp do Katalogu Przedmiotowego
MACS ma na celu stworzenie wielojęzycznego, przedmiotowego dostępu do katalogów bibliotecznych. Umożliwia użytkownikom jednoczesne przeszukiwanie katalogów bibliotek partnerskich projektu w wybranych językach (angielski, francuski, niemiecki). Partnerami są: Narodowa Biblioteka Szwajcarii (Swiss National Library - SNL), koordynator projektu Narodowa Biblioteka Francji (BibliothŁque nationale de France - BnF), British Library (BL), Die Deutsche Bibliothek (DDB). Projekt jest realizowany pod auspicjami Konferencji Europejskich Bibliotekarzy Narodowych ( - CENL). Takie wielojęzyczne wyszukiwanie jest możliwe dzięki równoważnym linkom (powiązaniom) między trzema językami indeksowania wykorzystywanymi w tych bibliotekach: SWD dla języka niemieckiego, RAMEAU dla francuskiego i LCSH dla angielskiego. Hasła z tych trzech list są analizowane w celu określenia poziomu ich równoważności oraz skomplikowania. Wynik koacowy nie jest ani tłumaczeniem, ani nowym tezaurusem, ale mapą istniejących i wykorzystywanych języków indeksowania. Na tej podstawie Index Data z Danii i Tilburg University Library z Holandii opracowały prototyp, zawierający niewielki zbiór danych z języków indeksowania i bibliotecznych baz danych, co umożliwia badanie i testowanie metod wyszukiwania, zarządzania i tworzenia linków.
multilingual services
TEL usługi wielojęzyczne
Wielojęzyczność rozumiana jako budowanie równorzędnych stron w wielu językach Unii Europejskiej oraz pomoc w przeszukiwaniu wielojęzycznych baz danych.
multimedia; MM
IST multimedia
ISG Wykorzystanie komputerów i/lub funkcji cyfrowych do prezentacji różnych form mediów wizualnych i audialnych. Obejmuje: animacje, elementy dźwiękowe, CD-ROM, rozrywkę komputerową, media konwergencji, kompresję danych, DVD, grafikę i interfejsy graficzne, hipermedia, tekst, filmy, videokonferencje, rzeczywistość wirtualną itp. Pojęcie łączące ściśle glos, tekst, dane obraz statyczny i/lub ruchomy. Np. multimedialna baza danych będzie zawierała informacje tekstowe, obrazy, filmy, dane liczbowe - wszystkie równie łatwo dostępne. Multimedialne usługi telekomunikacyjne (takie jak np. B-ISDN) umożliwiają użytkownikowi wysyłanie lub otrzymywanie informacji w którejkolwiek z tych form, do wyboru.
multimedia resources
KB zasoby multimedialne
MultiMedia Systems; MMS
ISG systemy multimedialne
multi-purpose local-learning centre
KB wielozakresowy lokalny ośrodek edukacyjny
mutual recognition of diplomas of professional qualifications
GL wzajemne uznawanie kwalifikacji zawodowych
N-ISDN; narrowband ISDN
wąskopasmowy ISDN
name-authority services
TEL ushigi ułatwiające wyszukiwanie nazw osób dzięki możliwości dostępu do różnych osobowych baz danych
narrowband ISDN; N-ISDN
ISG wąskopasmowy ISDN
national administrative system
GL krajowy system administracyjny
national central cataloguing institute
TEL krajowa centrala katalogująca
national competence
KB kompetencja krajowa
Każdy kraj UE ma wyłączne prawo do decydowania o sposobie działania jego systemu usług publicznych i systemu edukacji. Paastwa członkowskie zdecydowały jednak o tzw. metodzie otwartej koordynacji, częściowej wspólnocie celów i wzajemnej wymianie informacji w tym zakresie. Za działania w tym względzie często odpowiedzialne są władze lokalne lub regionalne.
National Information Centre on Europę
IE Narodowy Ośrodek Informacji Europejskiej
Ośrodki takie realizują podstawowe i specjalistyczne kwerendy informacyjne, są centrami kontaktowymi, prowadzą szkolenia, promocję europejskiej. Wspierają lokalne ośrodki informacji, udostępniając podstawową dokumentację dotyczącą różnorodnych działań Unii Europejskiej, służąc jako większy ośrodek informacji. Obecnie istnieją trzy takie centra: w Paryżu, Lizbonie i Rzymie. Krajowe ośrodki informacji są ulokowane w stolicach państw, zostały zorganizowane wspólnie przez Komisję Europejską i lokalne władze rządowe, z możliwością współpracy z podmiotami publicznymi i prywatnymi.
Ośrodek paryski pod nazwą "Źródła Europy" otwarto w Wielkim Łuku na La Defense, w Portugalii - jest to Ośrodek Informacji Europejskiej J. Delors 'a " w Centro Cultural de Belem w Lizbonie. Ośrodek rzymski mieści się w biurach Parlamentu Europejskiego przy Via TV Novembre.
national legislation
GL ustawodawstwo krajowe
national library
TEL biblioteka narodowa
national rules
GL przepisy krajowe
national standard
GL norma krajowa
natural language
ISG język naturalny; język etniczny
Wyrażenie to jest stosowane w odniesieniu do komunikacji z komputerem osobistym przy użyciu słownictwa stosowanego na co dziea.
net generation
IS pokolenie sieci
Młode pokolenie, charakteryzowane następującymi cechami (przykład węgierski):
- chęć bycia traktowanym poważnie i przejęcia kontroli nad swoim życiem, jak to możliwe; kluczem do ądorosłych" źródeł informacji są umiejętności korzystania z ICT
- syndrom "dorosłego dziecka" ("parental child"): dzieci z rozbitych rodzin, mieszkające z jednym z rodziców, szybko muszą przejąć odpowiedzialności dorosłych
- dystans, ukrywanie emocji, rap, twarde narkotyki, sekty
- zaangażowanie globalne - kontakty koleżeńskie w skali międzynarodowej, nawiązywane przed 12 rokiem życia, regularne "chafowanie" w językach obcych (angielski, rzadziej niemiecki),
- komputer narzędziem przekraczania granic geograficznych i kulturowych
- zachęcani do odnoszenia sukcesów, do samozatrudniania lub wielokrotnego zmieniania zawodów i miejsc pracy; ICT jako narzędzie realizacji własnego potencjału i wolności ekonomicznej
- wybory dokonywane na podstawie informacji znalezionych w Internecie i ich weryfikacji
- kultywowanie przyzwyczajeń, korzystanie z produktów gotowych bezpośrednio do użycia, brak zainteresowania indywidualizmem
- niewiara w duże firmy handlowe - miłość bez zobowiązań, "open source", produkty alternatywne
- podejście "spróbuj i zwróć - jeśli ci nie odpowiada"
- moda retro (miłość do ubrań i gadżetów z lat sześćdziesiątych)
- równoważona sprzętem high-tech
- ważniejsza od nowej wersji jest funkcjonalność - zmiana sprzętu
- wymaga przekonania o jego optymalnym działaniu.
ISG network
ST sieć
Sieci wiążą się z możliwością komunikacji pomiędzy terminalami użytkowników. Sieci mogą mieć strukturę: punkt do punktu - transmisja przebiega od ustalonego źródła do odbiorcy, przełączalne - dane przebiegają od nadawcy do urządzenia, które następnie kieruje je konkretnego odbiorcy, rozgłaszaniowe - dane wysyłane są do wielu użytkowników. Sieć może być publiczna lub prywatna.
network access
GL dostęp do sieci
network learning
EL kształcenie sieciowe
Kształcenie, w którym technologie teleinformatyczne są wykorzystywane do kontaktów: między uczniami, między uczniem a nauczycielem oraz między społecznościami studenckimi a zasobami edukacyjnymi.
network of excellence; NoE
IST sieć doskonałości
Projekty obejmujące wielu partnerów, których celem jest rozwój naukowy i techniczny w pewnej dziedzinie wiedzy, osiągany m. in. przez budowanie wspólnego zasobu wiedzy (źródeł) i doświadczenia niezbędnych do osiągnięcia przywództwa europejskiego w skali świata w danej dziedzinie. Ta wiedza i doświadczenie mają być wykorzystywane do wspólnych działań, których głównym celem jest pogłębianie integracji możliwości badawczych partnerów uczestniczących w sieci oraz rozwój wiedzy w danej dziedzinie.
Sieci doskonałości to więcej niż tylko schemat koordynacji badań i wymiany informacji; nie można również powiedzieć, że ich głównym zadaniem jest działalność badawcza. Instytucje uczestniczące w nich muszą poważnie inwestować w zmiany strukturalne, których celem jest trwała integracja możliwości badawczych. Wymaga to zaangażowania na wszystkich szczeblach decyzyjnych w instytucji, w tym szczebla zarządzania, nadzoru oraz nadzoru finansowego. Głównym rezultatem sieci ma być trwała restrukturyzacja i zmiana sposobu prowadzenia badaa w Europie w danej dziedzinie.
network operating system
ISG sieciowy system operacyjny
Oprogramowanie umożliwiające serwerowi wykonywanie potrzebnych funkcji sieciowych.
SC network security
KB bezpieczeństwo sieci
network, data
ISG sieć danych (telekomunikacja)
Sieć wyspecjalizowana w transmisji danych, nie głosu. Przykładowo można wymienić: Circuit Switched Data Networks (CSDN), Packet Switched Data Networks (PSDN), Frame Relay Networks and Switched Multimegabit Data Service Networks (SMDS).
network, intelligent
ISG sieć inteligentna (telekomunikacja)
Charakteryzuje ją wysoki poziom rozwoju i wykorzystywanie zaawansowanych technologii, np. zaawansowane oprogramowanie umożliwiające indywidualizację us‡ug, dostosowanie ich do potrzeb konkretnych klientów. Pozwala to właścicielowi numeru na przekierowanie rozmowy przychodzącej do innego odbiornika (np. z telefonu domowego na służbowy). Umożliwia przeniesienie opłaty za połączenie (całkowicie lub częściowo) na osobę inną niż dzwoniąca (tzw. usługi bezpłatne). Pozwala także na tworzenie wirtualnych usług sieci prywatnych.
networking
ST nawiązywanie kontaktów w sieci, współdziałanie w sieciach
new basie skills
KB nowe umiejętności podstawowe
Obejmują one: umiejętność korzystania z komputera, znajomość języków obcych, kulturę techniczną, samodzielność w sferze ekonomicznej, umiejętności społeczne (komunikacyjne).
new information and communication technologies
SC nowe technologie teleinformatyczne
NGO; Non-governmental organization
organizacja pozarządowa
NoE; Network of Excellence
sieć doskonałości
non-commercial cultural exchange
SC niedochodowa wymiana kulturalna
non-discrimination principle
SC zasada niedyskryminacji
non-exclusive disjunetion
alternatywa, suma logiczna
GL non-governmental organization; NGO
ST organizacja pozarządowa
ISG
non-market services
SC usługi nierynkowe, niedochodowe
non-material damage
GL szkoda niematerialna
notes on the accounts
GL informacje dodatkowe
notification
GL zgłoszenie, notyfikacja
notified body
GL jednostka notyfikowana
OAI; Open Archives Initiative
TEL inicjatywa Open Archives
objectives
ST cele
obsolete provision
GL przepis nieaktualny
ODL; Open and distance learning
kształcenie otwarte i na odległość
offer
ST oferta
officer
ST urzędnik
official document
EN dokument urzędowy
Official Journal of the European Communities; OJ
ISG Dziennik Urzędowy Wspólnot Europejskich
ST Podstawowa publikacja Biura Wydawnictw UE, jedyna na świecie ukazująca się codziennie w kilkunastu językach. Seria L zawiera dokumenty prawne UE, seria C - informacje instytucji UE, np. projekty tekstów prawnych, sprawozdania o postępie spraw toczących się przed Trybunałem Sprawiedliwości i pytania stawiane Komisji Europejskiej i Radzie Europy przez członków Parlamentu Europejskiego. Seria S zawiera zaproszenia do składania ofert. Instytucje UE zadecydowały o dołączeniu elektronicznej wyłącznie części serii C, znanej jako ąOJCE". Niektóre dokumenty opublikowane uprzednio w OJ C mogą być również zawarte w OJ CE. Indeks wszystkich dokumentów opublikowanych w danym OJ C E jest drukowany i dołączany do papierowej edycji OJ C z danego dnia.
online access to knowledge, education, training,
government, health services, culture, entertainment,
financial services
KB dostęp online do wiedzy, kształcenia, szkolenia, władz rządowych, opieki zdrowotnej, kultury, rozrywki i usług finansowych
online library
IS biblioteka dostępna online
online public services
KB publicznie dostępne usługi online
open and distance learning; ODL
EL kształcenie na odległość
Możliwość uczenia się na odległość, bez konieczności przychodzenia na zajęcia, z zachowaniem dużej samodzielności, wykorzystaniem nowoczesnych narzędzi, w tym przede wszystkim teleinformatycznych.
Open Archives Initiative; OAI
TEL inicjatywa Open Archives
open door system
GL system "otwarty"
open society
GL społeczeństwo otwarte
operation
ST projekt
ordering
IN porozumienie, ustalenie; systematyzacja, systematyzowanie
organization chart
EN diagram organizacyjny
organization of work and working conditions
EN organizacja i warunki pracy
origin
GL pochodzenie
outputs
ST produkty, wyniki
outsourcing
ST outsourcing
Powierzanie pewnych zadań firmy instytucjom zewnętrznym, podwykonawcom.
overrun
ST przekroczyć
paper
ST dokument
partnership
ST partnerstwo
payment
ST płatność
PC; Personal computer
komputer osobisty
performance
ST wynik działania
performing, plastic and visual arts
SC sztuki plastyczne, wizualne i performing
permanently online
KB stały dostęp online, zawsze online
personal computer; PC
ISG komputer osobisty
personal data
KB dane osobowe
pilot project; PP
SC projekt pilotażowy
piracy
SC piractwo
GL
pirated goods
GL wyroby pirackie
placing on the market
GL wprowadzanie na rynek
plaintiff
GL powód (w rozumieniu prawnym)
plan
ST plan
planning
ST planowanie
planning period
ST okres planowania (działań) programu
political and civil rights
IN prawa polityczne i obywatelskie
PP; pilot project
projekt pilotażowy
prescribed information
GL określone informacje
press communique
EN komunikat prasowy
price
ST cena
principal
GL zleceniodawca
principle of non-discrimination
SC zasada niedyskryminacji
principle of public service
SC zasada usług publicznych
priority
ST priorytet
priority area
SC obszar priorytetowy
priority thematic area
IST priorytetowy obszar tematyczny
Siedem priorytetowych obszarów tematycznych wyznaczono w ramach W Programu Ramowego (2002-2006).
priority themes
SC tematy priorytetowe; zagadnienia priorytetowe
privacy
KB prywatność
privacy protection
GL ochrona prywatności
problem analysis
IN analiza problemu
procedures
ST procedury
processing of personal data
GL przetwarzanie danych osobowych
professional competence
GL kompetencje zawodowe
professional ethics
GL etyka zawodowa
professional organization
GL organizacja zawodowa
professional qualification
GL kwalifikacje zawodowe
professional secrecy
GL tajemnica zawodowa
programme
ST program
programming
RO programowanie
prohibitions, restrictions or limitations on free movement
GL zakazy, restrykcje lub ograniczenia swobodnego przepływu
project
ST projekt
proj ect funding package
ST budżet projektu
Proj ect pipeline
ST projekty, które mogą być zakwalifikowane do finansowania z budżetu UE, baza danych o projektach gotowych do realizacji
promotion of the European idea
EN promocja idei europejskiej
proposal
GL propozycja
protection
ST ochrona
protection of indhiduals with regard to the processing of personal data
GL ochrona jednostki w związku z przetwarzaniem danych osobowych
protection of personal data
SC ochrona danych osobowych
GL
provide access
IN zapewnić dostęp
provision
GL przepis, postanowienie
provision of information in the field of education
SC udostępnianie informacji edukacyjnej
public access to information
SC publiczny dostęp do informacji
public authority (obligation)
SC władza publiczna
public contracting authority
GL władze zamawiające
public entity
IN instytucja publiczna
public library
KB biblioteka publiczna
public pan-European cellular digital land-based mobile communications
GL publiczna paneuropejska cyfrowa naziemna łączność komórkowa
public procurement
GL zamówienie publiczne
public sector
GL sektor paastwowy
KB public sector information
DE informacja sektora publicznego
public security
GL bezpieczeństwo państwowe
SC public services
GL usługi publiczne
public service charter
SC karta usług publicznych
public service contract
GL kontrakt na usługi publiczne
public service obligation
GL zobowiązania z tytułu niewykonywania usług publicznych
public statement
EN oświadczenie publiczne
publicity
ST promocja
purpose
IN cel
putting into service
GL oddanie do użytku
quality assurance
GL zapewnienie jakości
quality control
GL kontrola jakości
quality of education and vocational training systems
SC jakość systemów edukacji i szkoleń zawodowych
quality of life
GL jakość życia
R&D; Research and Development; Research & Development
badania i rozwój
RAMEAU
IN RAMEAU
francuskojęzyczny język haseł przedmiotowych
recognition of qualifications
ED uznawanie kwalifikacji
recommendation
SC zalecenie
recover
ST odzyskać
refund
ST zwrot środków
regional and central government
IN władza regionalna i centralna
regional authority
EN władze regionalne
regional cooperation
EN współpraca regionalna
regional development
EN rozwój regionalny
regional policy
EN polityka regionalna
regulation
GL rozporządzenie
regulatory system
GL system regulacji prawnych
relevance
ST odpowiedniość
religious group
EN grupa religijna
replace
EN zastąpić
ST
report
sprawozdanie, raport
reporting
ST sprawozdawanie, raportowanie
Research and Development; Research & Development; R&D
GL badania i rozwój
ST
ISG
research body
EN jednostka badawcza
research policy
EN polityka badawcza
research programme
EN program badawczy
Research, Technological Development and Demonstration RTD
ISG badania naukowe, rozwój technologiczny i demonstracja
resolution
GL uchwała; postanowienie
resources
ST zasoby
results
ST rezultaty
retraining
ST przekwalifikowanie, kurs przekwalifikowujący
right-holder
GL uprawniony, posiadacz prawa
rights of citizens
GL prawa obywateli
rights of consumers
GL prawa konsumentów
rights of the child, the elderly and persons with disabilities
SC prawa dziecka, osoby starszej i osoby niepełnosprawnej
royalty
GL honorarium autorskie; tantiemy
RTD; Research and Technological Development
IST Badania naukowe i rozwój technologiczny
Dotyczy działań ujętych w Programach Ramowych KE.
rules for participation
IST zasady uczestnictwa
Rural Information Carrefours
IE centra informacji dla obszarów wiejskich
Komisja Europejska pomogła w stworzeniu pierwszego takiego centrum informacji w roku 1988. Miała na uwadze dostarczanie informacji o Europie do środowisk wiejskich, nawiązanie kontaktów, umożliwianie wymiany zdań i organizację działań wspólnie z podmiotami zakorzenionymi w życiu lokalnym i posiadającymi doświadczenie w rozwoju i informacji dla obszarów wiejskich (organizacji rolniczych, fundacji itp.). Informacja ta nie ogranicza się tylko do polityki rolnej, dotyczy również UE i polityki Wspólnot oraz wszystkich spraw, które mogą być ważne dla obszarów wiejskich. Chodzi również o inicjowanie dialogu i współpracy, zachęcanie ludzi do dzielenia się doświadczeniami.
Część ze 129 centrów w obszarach wiejskich w całej Europie wydaje własne biuletyny i czasopisma, współpracuje z lokalnymi mediami, inne organizują kursy szkoleniowe, seminaria, konferencje, tworzą strony internetowe itd. Centra są także połączone w sieć. Wspólnie mogą oferować więcej informacji z różnych dziedzin (ochrona środowiska, rolnictwo, zatrudnienie i bezrobocie, oferta dla ludzi młodych itp.). Wymieniają się informacjami i realizują wspólne projekty, których celem jest nawiązywanie ścisłych relacji ze środowiskami lokalnymi.
SAD; single administrative document
jednolity dokument administracyjny
safe use of the Internet
SC bezpieczeństwo w Internecie
Safer Internet Action Plan
DE plan działań "Bezpieczniejszy Internet"
Safer Internet Day
DE Dzień Bezpieczeństwa w Internecie
salaried employee
IN pracownik umysłowy
sample
ST próbka; próba badawcza
sandwich course
IN szkolenie naprzemienne (szkolenie na przemian z pracą)
satellite communications
GL łączność satelitarna
satellite network services
GL usługi łączności satelitarnej
saturation
IST nasycenie
schedule
ST harmonogram
school library
KB biblioteka szkolna
school twinning
EL partnerstwo szkół
Zastosowanie narzędzi multimedialnych i komunikacyjnych (poczta elektroniczna, wideokonferencje, wspólne strony intemetowe) do nawiązywania współpracy międzyszkolnej.
scientific cooperation
EN współpraca naukowa
scientific research
EN badania naukowe
scope of work
ST zakres robót
screening
ST przegląd
Search and Retrieve for the Web; SRW protocol
TEL SRW protokół
Protokół sieciowy, którego celem jest integrowanie dostępu do zasobów sieciowych i promocja interoperacyjności między rozproszonymi bazami danych, poprzez tworzenie wspólnej platformy.
Search and Retrieve for the Web using Unified Resource Locators , SRU protocol
TEL SRU protokół
Przeszukiwanie sieci z wykorzystaniem Uniwersalnych Identyfikatorów Zasobów. Protokół bliźniaczy dla SRW, umieszcza parametry wyszukiwawcze w URL.
search tool
KB narzędzie wyszukiwawcze
section
ST odcinek
sector
GL sektor
sectoral approach
GL podejście branżowe
sectoral approach directive
GL dyrektywa branżowa
secure information infrastructure
KB bezpieczna infrastruktura informacyjna
security of information and systems
ISG bezpieczeństwo informacji i systemów
Obejmuje trzy elementy: poufność, integralność i dostępność. Poufność dotyczy ochrony informacji sensytywnych przed nieupoważnionym ujawnieniem. Integralność oznacza zapewnienie dokładności i kompletności informacji i oprogramowania. Dostępność odnosi się do zapewnienia użytkownikom dostępu do informacji i usług na żądanie.
seniors gap
EL przepaść pokoleniowa; luka pokoleniowa
Wyrażenie odnoszące się do faktu, że osoby starsze są mniej zaangażowane w funkcjonowanie społeczeństwa informacyjnego. Np. stanowią oni najmniejszy procent użytkowników Intemetu.
service provider
GL świadczący usługi
services
ST usługi
shortage
niedobór
single access point
TEL pojedynczy punkt dostępowy (np. do sieci)
single administrative document; SAD
GL jednolity dokument administracyjny
Sixth Framework Programme; FP6
IST VI Program Ramowy.
Jest głównym instrumentem Komisji Europejskiej dofinansowania badaa naukowych w Europie, uznawanym za najlepszą metodę tworzenia Europejskiego Obszaru Badawczego. Budżet VI PR wynosi 17,5 mld, co stanowi niemal 4% całego budżetu UE z roku 2001 i 5,4% wszystkich wydatków UE na publiczną (pozawojskową) działalność badawczą.
skilled trade
GL zawód wymagający określonych umiejętności
skills
EL umiejętności
Standardy określające poziom wiedzy i kompetencji wymaganych do optymalnej realizacji funkcji zawodowych; każda grupa zawodowa opracowuje własne takie standardy.
skills for the information society
IS umiejętności niezbędne w społeczeństwie informacyjnym
smard card
EL Mała karta zawierająca mikroprocesor wyposażony w pamięć i wiele rożnych funkcji. Może też zawierać pewne informacje, jak np. dokumentację medyczną pacjenta.
social
ST społeczny
social class
EN klasa społeczna
social cohesion
SC spójność społeczna
social dialogue
RO dialog społeczny
social dimension
GL wymiar społeczny
social exclusion
IN wykluczenie społeczne
social inequalities
SC nierówności społeczne (w odniesieniu do dostępności i umiejętności korzystania z technologii teleinformatycznych)
social partner
GL partner społeczny
86
social policy
GL polityka społeczna
social protection
SC ochrona społeczna
social situation
EN sytuacja społeczna
social structure
EN struktura społeczna
socio-cultural group
EN grupa społeczno-kulturowa
SC SOCRATES programme
GL program Socrates
SOEC; EUROSTAT; Statistical Office of the European C ommunities
GL Urząd Statystyczny Wspólnot Europejskich
software
GL oprogramowanie
specific support actions; SSA
IST działania wspomagające
Są to projekty (w obrębie 6PR) bardziej ograniczone pod względem treści niż środki towarzyszące wcześniejszym programom ramowym, które mają na celu aktywne wspomaganie realizacji programów roboczych, analizę i rozpowszechnianie wyników, przygotowanie dalszych działań, ułatwianie Wspólnotom realizacji lub określania celów strategicznych dotyczących badań, technologii i rozwoju (RTD).
Specific Targeted Innovation Projects; STIP
IST szczegółowe celowe projekty innowacyjne
Są to projekty badawcze, demonstracyjne lub innowacyjne obejmujące wielu partnerów. Jest to nowa forma projektów RTD i projektów demonstracyjnych realizowanych w ramach V PR. Ich celem jest wspieranie badaa naukowych, rozwoju technologicznego i demonstracji oraz innowacji o zakresie mniejszym i mniejszych ambicjach niż projekty zintegrowane (IP). Musi w nich uczestniczyć co najmniej 3 partnerów z 3 różnych państw członkowskich lub stowarzyszonych paastw kandydujących. Są stosowane w pogłębianiu, sprawdzaniu i rozpowszechnianiu pomysłów i metod innowacyjnych na szczeblu europejskim.
940 Specific Targeted Research Projects (STRP)
IST szczegółowe celowe projekty badawcze
Są to projekty badawcze, demonstracyjne lub innowacyjne obejmujące wielu partnerów. Jest to nowa forma projektów RTD i projektów demonstracyjnych realizowanych w ramach VPR Ich celem jest wspieranie badań naukowych, rozwoju technologicznego i demonstracji oraz innowacji o zakresie mniejszym i mniejszych ambicjach niż Projekty Zintegrowane. Musi w nich uczestniczyć co najmniej 3 partnerów z 3 różnych państw członkowskich lub stowarzyszonych państw kandydujących. Są stosowane we wdrażaniu priorytetowych obszarów tematycznych, w innych obszarach wspierających politykę Wspólnot i prognozujących potrzeby naukowe i technologiczne, w niektórych badaniach międzynarodowych oraz w badaniach skoncentrowanych na budowaniu harmonijnej współpracy między nauką a społeczeństwem.
speech
EN wystąpienie
SRU protocol, Search and Retrieve for the Web using Unified Resource Locators
TEL SRU protokół
SRW protocol; Search and Retrieve for the Web
TEL SRW protokół
SSA; specific support actions
działania wspomagające
stack, stackroom
BIN magazyn biblioteczny
stakeholders
ST uczestnicy projektu
standard
GL norma
standarisation
SC standaryzacja
state aids
GL pomoc państwowa
state monopoly
GL monopol państwowy
statement
ST oświadczenie, rozliczenie
statistical nomenclature
GL nomenklatura statystyczna
Statistical Office of the European Communities;
GL EUROSTAT; SOEC
ST Urząd Statystyczny Wspólnot Europejskich
STIP; Specific Targeted Innovation Projects
szczegółowe celowe projekty innowacyjne
strategy
ST strategia
STRP; Specific Targeted Research Projects
szczegółowe celowe projekty badawcze
structural funds
SC fundusze strukturalne
student mobility
SC mobilność studentów
submission of data
KB zgłaszanie danych
subsector
GL podsektor
subsidiarity principle
SC zasada pomocniczości
subsidiary
GL filia
subvention
ST subwencja
supersede
GL zastąpić
supplier of information
KB dostawca informacji
supply of services
GL świadczenie usług
SWD
SWD
Niemieckojęzyczny język haseł przedmiotowych.
SWOT analysis
ST analiza SWOT
synergy
ST synergia
system architecture
TEL architektura systemu
systematization
IN porozumienie, ustalenie;
BIN systematyzacja, systematyzowanie
target group
ST grupa docelowa
teaching
EN nauczanie
technological change
SC zmiana technologiczna
technological development
SC rozwój technologiczny
technology-enhanced learning; TeLearn
IST kształcenie wykorzystujące nowoczesne technologie
Umożliwia każdemu dostęp do zindywidualizowanego nauczania na każdym etapie życia.
TEL; The European Library
Biblioteka Europejska
SC telecommunications
GL telekomunikacja
telecommunications infrastructure
GL infrastruktura telekomunikacyjna
telecommunications services
GL usługi telekomunikacyjne
telecoms package
SC pakiet telekomunikacyjny
IST telematics
ISG telematyka
EL Zastosowanie technologii i usług teleinformatycznych, najczęściej wzajemnie powiązanych. Aplikacja telematyczna to system lub usługa odpowiadająca na potrzeby użytkownika (np. aplikacje telema-tyczne w WPK).
telematics infrastructure
ISG infrastruktura telematyczna
Połączenie telekomunikacji oraz systemów i usług przetwarzania informacji, co stanowi podstawę realizacji aplikacji telematycznych.
teleservice
ISG teleservice, teleusluga
Usługa realizowana z odległej lokalizacji, z wykorzystaniem infrastruktury telematycznej.
SC teleworking
ISG telepraca
Praca realizowana dzięki infrastrukturze telematycznej w miejscu innym niż to, w którym efekty pracy są potrzebne i wykorzystywane. Definicja taka pozwala na realizację telepracy zarówno w domu, jak i w podróży czy w telewioskach, w których telepracownicy są zatrudniani przez organizacje, niezależnych pracowników i firmy teleusługowe oferujące swoje usługi zarówno klientom prawnym, jak i fizycznym.
TEMPUS
GL program TEMPUS
TEN, Trans-European Networks
sieci transeuropejskie
term
ST termin
test report
GL raport z badaa
testing
GL badanie
The European Library; TEL
TEL Biblioteka Europejska
The Ideal European Library
IS "Idealna biblioteka europejska"
Projekt europejski, którego celem jest rozwój umiejętności czytania i pisania wśród dzieci. W ramach tego projektu dzieci z 5 krajów wybierały swoją idealną bibliotekę.
thematic priority
IST priorytet tematyczny
W W PR wyróżniono pewne priorytety, np. dla społeczeństwa informacyjnego priorytetem są technologie społeczeństwa informacyjnego; przeznaczono nań budżet w wysokości 3,625 mln.
Priorytet 1 VIPR - Genomika i biotechnologia dla zdrowia czbwieka Priorytet 2 VIPR - Technologie społeczeństwa informacyjnego Priorytet 3 VI PR - Nanotechnologie i nauka o materiałach Priorytet 4 VI PR - Aeronautyka i przestrzeń kosmiczna Priorytet 5 VI PR - Jakość i bezpieczeństwo żywności Priorytet 6 VI PR - a) Energia, b) Transport, c) Zmiany globalne Priorytet 7 VI PR - Obywatele i sprawowanie władzy w społeczeństwie opartym na wiedzy.
third country
EN kraj trzeci
title heading
BIN hasło tytułowe (opisu bibliograficznego)
tolls and charges
GL opłaty
trade in services
GL świadczenie usług, wymiana usług
traineeship
ST praktyka
training
ST szkolenie
SC Trans-European Networks; TEN
GL sieci transeuropejskie
transfer of undertakings
GL przeniesienie działalności
transitional period
GL okres przejściowy
Transitional Rapid Exchange of Information System;
TRAPEX
RO Tymczasowy System Szybkiej Wymiany Informacji
GL transparency
ST przejrzystość
DE
TRAPEX; Transitional Rapid Exchange of Inf ormation System
Tymczasowy System Szybkiej Wymiany Informacji
TRIPs Agreement
GL Porozumienie w sprawie handlowych aspektów własności intelektualnej
turnover
GL obrót
turnover data
GL dane dotyczące obrotu
TV-generation
IS pokolenie telewizji
Charakteryzowane następującymi czynnikami:
- reklama wpływa na decyzje konsumentów,
- główny cel: być częścią grupy rówieśniczej (wygląd zewnętrzny, rodzaj aktywności),
- przykładanie wagi do rzeczy markowych,
- wypróbuj, przetestuj, stwierdź, że nie działa - ale przyznaj, że to twoja wina, bo przecież w telewizji działało bez zarzutu,
- sportowe i kosmiczne trendy w modzie rekompensują pasywny styl życia,
- im nowsze tym lepsze.
unemployment
EN bezrobocie
unified heading
BIN hasło ujednolicone
unified title heading; title heading
BIN hasło tytułowe (opisu bibliograficznego)
Hasło będące tytułem ujednoliconym lub formalnym dokumentu.
universal access to education and vocational training
SC powszechny dostęp do edukacji i szkolenia zawodowego
SC universal service
ISG usługa powszechnie dostępna
GL
Zestaw usług podstawowych, które muszą być udostępnione za odpowiednią cenę wszystkim użytkownikom przez operatorów publicznych lub prywatnych, niezależnie od lokalizacji geograficznej użytkownika.
universal service obligation
GL obowiązek świadczenia usług powszechnie dostępnych
uplink
GL
przekaz sygnału na satelitę
user
ISG użytkownik
Osoba lub organizacja korzystająca; w odniesieniu do społeczeństwa informacyjnego często rozumiany jako użytkownik aplikacji telematycznej.
user survey
TEL badanie użytkowników
user-centered learning
IS kształcenie skoncentrowane na użytkowniku
user-friendly
SC
przyjazny użytkownikowi
utility
ST użyteczność
value-added tax; VAT
GL podatek od towarów i usług
\AT Information Exchange System; VIES
GL System Wymiany Informacji o VAT
vertical directive
GL dyrektywa pionowa
VIES; VAT Inf ormation Exchange System
System Wymiany Informacji o VAT
virtual campus
EL kampus wirtualny
Część uczelni lub wydziału, która udostępnia wszelkie usługi związane z kształceniem w dowolnym czasie i miejscu, przez Internet.
Virtual Learning Environment; VLE
EL wirtualne środowisko edukacyjne
Przestrzeń kontaktów online, głównie o charakterze edukacyjnym, między uczniami (studentami) i nauczycielami.
virtual library
SC biblioteka wirtualna
virtual mobility
EL mobilność wirtualna
Zastosowanie technologii teleinformatycznych do uzyskiwania takich samych korzyści, jakie można by otrzymać po zmianie miejsca, ale bez konieczności podróżowania.
virtual university
EL uniwersytet wirtualny
Uniwersytet, który całą swoją działalność kształceniową realizuje poprzez Internet.
vocational education
EN kształcenie zawodowe
vocational guidance
ST poradnictwo zawodowe
vocational integration
IN integracja zawodowa
vocational mobility
IN mobilność zawodowa
vocational ąualification
IN kwalifikacje zawodowe
vocational re-training
IN przeszkolenie pracowników, reorientacja zawodowa
SC vocational training
GL szkolenie, kształcenie zawodowe
vocational training policy
IN polityka w dziedzinie kształcenia zawodowego
voluntary deposit
TEL egzemplarz nieobowiązkowy (dobrowolny)
WAN; Wide Area Network
sieć rozległa
warning
GL upomnienie, ostrzeżenie
web user
KB użytkownik sieci
white paper
SC biała księga
white paper on education and training. Teaching and learning towards the learning society
EC Biała księga edukacji i szkolea. Edukacja i szkolenia dla społeczeństwa uczącego się
Wide Area Network; WAN
ISG sieć rozległa
Składa się z połączonych ze sobą sieci lokalnych. Sieci rozległe łączą użytkowników z różnych budynków, miast, krajów.
to widen (extend) access to...
IN rozszerzyć dostęp do...
WIPO; World Intellectual Property Organization
ISG Światowa Organizacja Własności Intelektualnej
withdrawal from the market
GL wycofanie z rynku
working conditions
GL warunki pracy
working document
SC dokument roboczy
working time
GL czas pracy
workplan
ST harmonogram, plan pracy
workshop
ST warsztaty
World Intellectual Property Organization; WIPO
ISG Światowa Organizacja Własności Intelektualnej
www
ISG sieć www
Wykorzystane źródła i zastosowane skróty:
IN:
EUROPA – Information Sources and Contacts
Directorate E – Content:
Directorate E – Content: Digital Libraries
BIN
ED: Education and Training
EL:
KB: Towards a knowledge-based Europe
RO
|
|
|